Tiêu chảy là một trong những vấn đề sức khỏe phổ biến nhất ở chó, gây lo lắng cho nhiều chủ nuôi. Bài viết này cung cấp cái nhìn toàn diện về nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết, các phương pháp điều trị an toàn và hiệu quả, cùng với lời khuyên từ các bác sĩ thú y để giúp chó cưng của bạn phục hồi nhanh chóng.
Có thể bạn quan tâm: Chó Lê Trôn Là Gì? Khám Phá Câu Tục Ngữ Dân Gian Việt Nam
Tóm tắt nhanh thông minh
Tổng hợp các bước chính để xử lý tiêu chảy ở chó
- Đánh giá mức độ nghiêm trọng: Quan sát tần suất, đặc điểm phân và các triệu chứng đi kèm như nôn, sốt, bỏ ăn.
- Bù nước và điện giải: Đảm bảo chó uống đủ nước; sử dụng dung dịch oresol pha loãng nếu cần.
- Chế độ ăn nhẹ: Cho chó ăn thức ăn dễ tiêu như cơm trắng nấu với thịt nạc trong 24-48 giờ đầu.
- Theo dõi sát: Ghi chú tiến triển triệu chứng; nếu không cải thiện sau 48 giờ hoặc có dấu hiệu nguy hiểm, cần đưa đi khám.
- Tái lập hệ vi sinh đường ruột: Bổ sung men vi sinh theo hướng dẫn của bác sĩ thú y.
- Ngăn ngừa tái phát: Duy trì chế độ ăn phù hợp, tiêm phòng định kỳ và tẩy giun đúng lịch.
Hiểu rõ về tiêu chảy ở chó
Nguyên nhân phổ biến
Tiêu chảy cấp tính (kéo dài dưới 2 tuần) thường do:
- Thay đổi chế độ ăn đột ngột
- Ăn phải thức ăn ôi thiu, lạ hoặc không phù hợp
- Nhiễm vi-rút (Parvovirus, Coronavirus)
- Nhiễm ký sinh trùng đường ruột (giun, sán, amip)
- Dị ứng thức ăn
- Stress do thay đổi môi trường
Tiêu chảy mãn tính (kéo dài trên 2 tuần) có thể liên quan đến:
- Bệnh viêm ruột (IBD)
- Suy tụy ngoại tiết
- Bệnh gan, thận
- Khối u đường tiêu hóa
- Rối loạn nội tiết
Khi nào cần lo lắng?
Bạn nên đưa chó đi khám thú y ngay nếu xuất hiện:
- Phân có máu hoặc màu đen như bã cà phê
- Nôn mửa liên tục
- Chó bỏ ăn, mệt mỏi, yếu ớt
- Sốt cao (>39°C)
- Dấu hiệu mất nước: mắt trũng, da kém đàn hồi, niêm mạc khô
- Tiêu chảy kéo dài quá 48 giờ
Điều trị tại nhà an toàn
Bù nước và điện giải
Mất nước là nguy cơ lớn nhất khi chó bị tiêu chảy. Bạn có thể:
- Cho chó uống nước sạch thường xuyên
- Sử dụng dung dịch oresol pha loãng (1 gói oresol pha với 2 lít nước)
- Nhỏ nước vào miệng nếu chó không tự uống được
Chế độ ăn thích hợp
Trong 24-48 giờ đầu, cho chó ăn:
- Cơm trắng nấu nhừ
- Thịt nạc gà hoặc bò luộc, xé nhỏ
- Tỷ lệ: 2 phần cơm : 1 phần thịt
- Chia nhỏ bữa ăn (4-6 bữa/ngày)
Lưu ý: Không cho chó ăn sữa, đồ chiên rán, xương hay thức ăn nhiều dầu mỡ.
Men vi sinh đường ruột
Lợi ích của men vi sinh:
- Cân bằng hệ vi sinh đường ruột
- Hỗ trợ tiêu hóa và hấp thu
- Tăng cường miễn dịch
Các loại men vi sinh phổ biến:
- Probiotic dạng bột pha nước
- Viên nhai bổ sung lợi khuẩn
- Sữa chua không đường (nếu chó không bị dị ứng)
Sử dụng men vi sinh theo hướng dẫn của bác sĩ thú y, thường từ 5-7 ngày.
Khi nào cần dùng thuốc đặc trị
Thuốc chống tiêu chảy
Có thể bạn quan tâm: Hiểu Rõ Tiếng Chó Kêu Ẳng Ẳng: Phân Tích, Nguyên Nhân & Hướng Dẫn Xử Lý
Các loại thuốc thường dùng:
- Kaolin-pectin: Làm dịu niêm mạc ruột
- Bismuth subsalicylate: Kháng khuẩn, giảm viêm
- Loperamide: Giảm nhu động ruột (chỉ dùng khi có chỉ định)
Lưu ý quan trọng:
- Không tự ý dùng thuốc kháng sinh khi chưa rõ nguyên nhân
- Tuyệt đối không dùng thuốc của người cho chó
- Luôn tham khảo ý kiến bác sĩ thú y trước khi dùng bất kỳ loại thuốc nào
Trường hợp cần dùng kháng sinh
Kháng sinh chỉ được chỉ định khi:
- Xét nghiệm phân phát hiện vi khuẩn gây bệnh
- Có dấu hiệu nhiễm trùng toàn thân
- Chó có nguy cơ biến chứng cao (chó con, chó già, chó có bệnh nền)
Phòng ngừa tiêu chảy ở chó
Chế độ ăn uống khoa học
- Không thay đổi thức ăn đột ngột: Chuyển đổi chế độ ăn cần từ từ, trong 5-7 ngày
- Bảo quản thức ăn đúng cách: Đảm bảo thức ăn luôn tươi, sạch
- Hạn chế đồ ăn vặt: Tránh cho chó ăn xương, đồ chiên rán, thực phẩm chế biến sẵn
Vệ sinh chuồng trại
- Dọn dẹp phân hàng ngày: Giảm nguy cơ nhiễm ký sinh trùng
- Vệ sinh máng ăn, máng uống: Rửa sạch bằng nước ấm, xà phòng
- Khử trùng định kỳ: Sử dụng dung dịch khử trùng an toàn cho chó
Chăm sóc sức khỏe định kỳ
- Tiêm phòng đầy đủ: Phòng các bệnh virus gây tiêu chảy
- Tẩy giun định kỳ: 3-6 tháng/lần tùy theo độ tuổi và môi trường sống
- Kiểm tra sức khỏe tổng quát: 6 tháng/lần đối với chó trưởng thành, 12 tháng/lần với chó già
Chăm sóc chó trong và sau khi bị tiêu chảy
Theo dõi các chỉ số sức khỏe
- Tần suất đi tiêu: Ghi chú số lần và đặc điểm phân
- Lượng nước uống: Đảm bảo chó uống đủ nước
- Tình trạng ăn uống: Theo dõi khẩu phần ăn hàng ngày
- Hoạt động: Quan sát mức độ hoạt động, tinh thần
Hồi phục sau tiêu chảy
- Tái lập chế độ ăn bình thường: Từ từ trở lại chế độ ăn cũ trong 3-5 ngày
- Bổ sung dinh dưỡng: Có thể dùng thực phẩm chức năng hỗ trợ tiêu hóa
- Nghỉ ngơi đầy đủ: Hạn chế vận động mạnh trong vài ngày đầu
Các bệnh lý đường ruột khác cần phân biệt
Viêm ruột hoại tử (Hemorrhagic Gastroenteritis – HGE)
Có thể bạn quan tâm: Mắt Chó Bị Kéo Mây: Nguyên Nhân, Chẩn Đoán Và Cách Điều Trị Hiệu Quả
Đặc điểm nhận biết:
- Tiêu chảy ra máu tươi đột ngột
- Nôn mửa dữ dội
- Chó nhanh chóng mất nước và suy sụp
- Cần điều trị tích cực tại phòng khám thú y
Nhiễm Parvovirus
Triệu chứng điển hình:
- Tiêu chảy có máu, mùi tanh
- Nôn mửa liên tục
- Sốt cao
- Bỏ ăn, ủ rũ
- Thường gặp ở chó con chưa tiêm phòng
Viêm tụy
Dấu hiệu nhận biết:
- Nôn mửa nhiều lần
- Đau bụng (chó cong lưng, không nằm thoải mái)
- Tiêu chảy
- Bụng chướng
Khi nào cần đưa chó đến bác sĩ thú y
Dấu hiệu nguy hiểm
- Mất nước nghiêm trọng: Mắt trũng sâu, da chập lại lâu (>2 giây)
- Phân có máu tươi hoặc máu đen: Có thể là xuất huyết tiêu hóa
- Nôn mửa kéo dài: Không thể giữ được thức ăn hay nước
- Sốt cao >39,5°C: Có thể là nhiễm trùng nặng
- Li bì, không phản ứng: Dấu hiệu nhiễm độc hoặc mất nước nặng
- Bụng chướng, đau: Có thể là viêm tụy hoặc tắc ruột
Xét nghiệm chẩn đoán
Bác sĩ thú y có thể yêu cầu:
- Xét nghiệm phân: Tìm vi khuẩn, ký sinh trùng
- Xét nghiệm máu: Đánh giá chức năng gan, thận, tụy
- Chụp X-quang hoặc siêu âm bụng: Phát hiện dị vật, tắc ruột
- Xét nghiệm nhanh: Phát hiện Parvovirus, Coronavirus
Chế độ dinh dưỡng cho chó có tiền sử tiêu chảy
Thực phẩm nên dùng
- Thức ăn dễ tiêu: Cơm, khoai lang, bí đỏ
- Thịt nạc: Gà, bò, cá trắng
- Rau củ: Cà rốt, rau xanh nấu chín
- Thức ăn chuyên biệt: Dành cho chó tiêu hóa kém
Thực phẩm nên tránh
- Sữa và sản phẩm từ sữa: Trừ khi chó không bị dị ứng
- Xương: Dễ gây tổn thương đường ruột
- Thức ăn nhiều dầu mỡ: Gây khó tiêu
- Thức ăn cay nóng: Kích ứng niêm mạc ruột
- Đồ ngọt: Ảnh hưởng đến hệ vi sinh đường ruột
Thực đơn gợi ý
Ngày 1-2 (chế độ ăn nhẹ):
- Sáng: Cơm trắng + thịt gà luộc xé nhỏ
- Trưa: Cháo thịt bò
- Tối: Cơm trắng + thịt heo nạc
Ngày 3-5 (chuyển tiếp):
- Bắt đầu thêm rau củ nghiền
- Tăng dần khẩu phần
- Theo dõi phản ứng tiêu hóa
Sau ngày 6 (trở lại chế độ ăn bình thường):
- Ăn thức ăn hạt hoặc chế độ ăn tự nấu
- Bổ sung men vi sinh định kỳ
- Theo dõi phân và sức khỏe tổng thể
Câu hỏi thường gặp
Có thể bạn quan tâm: Mua Thuốc Trị Ve Chó Ở Đâu: Hướng Dẫn Chi Tiết Từ Chuyên Gia Chăm Sóc Động Vật
1. Có nên cho chó uống men vi sinh hàng ngày không?
Trả lời: Có thể dùng men vi sinh định kỳ (1-2 lần/tháng) để hỗ trợ tiêu hóa, đặc biệt với chó có tiền sử rối loạn tiêu hóa. Tuy nhiên, nên tham khảo ý kiến bác sĩ thú y về loại men và liều lượng phù hợp.
2. Làm thế nào để biết chó đã khỏi tiêu chảy?
Trả lời: Chó được coi là khỏi khi:
- Phân trở lại bình thường (không lỏng, không có máu, không mùi quá khắm)
- Ăn uống trở lại bình thường
- Tinh thần hoạt bát
- Không còn nôn mửa
- Không có dấu hiệu mất nước
3. Có thể phòng ngừa tiêu chảy hoàn toàn không?
Trả lời: Không thể phòng ngừa 100%, nhưng có thể giảm đáng kể nguy cơ bằng cách:
- Chế độ ăn uống khoa học
- Vệ sinh chuồng trại tốt
- Tiêm phòng và tẩy giun định kỳ
- Tránh cho chó ăn thức ăn lạ hoặc không an toàn
4. Tiêu chảy ở chó con có nguy hiểm không?
Trả lời: Rất nguy hiểm. Chó con dễ mất nước nhanh chóng và có nguy cơ tử vong cao nếu không được điều trị kịp thời. Cần đưa chó con đi khám ngay khi có dấu hiệu tiêu chảy.
5. Có nên kiêng nước khi chó bị tiêu chảy?
Trả lời: Hoàn toàn sai lầm. Việc kiêng nước sẽ làm tăng nguy cơ mất nước. Cần đảm bảo chó uống đủ nước sạch, có thể bổ sung oresol pha loãng để bù điện giải.
Kết luận
Tiêu chảy ở chó tuy phổ biến nhưng cần được xử lý đúng cách để tránh biến chứng nguy hiểm. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu, điều trị kịp thời và chăm sóc phù hợp sẽ giúp chó cưng nhanh chóng phục hồi. Hanoi Zoo luôn sẵn sàng chia sẻ kiến thức và hỗ trợ bạn trong việc chăm sóc thú cưng. Khi có bất kỳ dấu hiệu bất thường nào, đừng ngần ngại đưa chó đi khám thú y để được chẩn đoán và điều trị chính xác. Việc chăm sóc sức khỏe cho chó không chỉ là trách nhiệm mà còn là tình yêu thương bạn dành cho người bạn bốn chân của mình.
Cập Nhật Lúc Tháng 12 3, 2025 by Thanh Thảo
