Trong chương trình Toán lớp 5, bài toán về hình hộp chữ nhật là một dạng bài quan trọng giúp học sinh rèn luyện tư duy hình học và kỹ năng tính toán. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết cách giải bài toán: “Một bể cá dạng hình hộp chữ nhật có chu vi đáy là 320cm, chiều rộng của đáy bằng 3/5 chiều dài của đáy, chiều cao bể cá là 50cm. Hãy tính chiều dài và chiều rộng đáy bể cá. Biết mực nước ở bể cá là 40cm. Hỏi lượng nước hiện có trong bể chiếm bao nhiêu phần trăm so với lượng nước khi đầy bể?”
Có thể bạn quan tâm: Mẫu Chân Bể Cá Cảnh Đẹp 2025: Top 10 Thiết Kế Hot Nhất Hiện Nay
Tóm tắt các bước giải
Bài toán này gồm 2 yêu cầu chính:
- Tính chiều dài và chiều rộng đáy bể cá dựa vào chu vi đáy và tỉ lệ giữa chiều rộng và chiều dài.
- Tính tỉ lệ phần trăm lượng nước hiện có so với thể tích khi bể đầy.
Có thể bạn quan tâm: Môi Trường Sống Của Cá Koi: Bí Quyết Để Đàn Cá Khỏe Mạnh Và Rực Rỡ Sắc Màu
Giải chi tiết từng phần
1. Tính chiều dài và chiều rộng đáy bể cá

Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Giải Bài Toán Tính Kích Thước Đáy Và Tỷ Lệ Nước Trong Bể Cá Hình Hộp Chữ Nhật
Bước 1: Tính nửa chu vi đáy
- Chu vi đáy hình hộp chữ nhật là tổng độ dài 4 cạnh.
- Nửa chu vi đáy bằng tổng chiều dài và chiều rộng.
- Nửa chu vi đáy = 320 : 2 = 160 (cm)
Bước 2: Vẽ sơ đồ tóm tắt

Có thể bạn quan tâm: Mồm Cá Ngão Nghĩa Là Gì? Giải Mã Cấu Tạo, Tập Tính Và Giá Trị
- Gọi chiều dài là 5 phần bằng nhau.
- Chiều rộng bằng 3/5 chiều dài, nghĩa là chiều rộng là 3 phần bằng nhau.
- Sơ đồ: Chiều rộng: 3 phần, Chiều dài: 5 phần, Tổng: 160 cm.
Bước 3: Tính giá trị của một phần
- Tổng số phần bằng nhau: 3 + 5 = 8 (phần)
- Giá trị một phần = 160 : 8 = 20 (cm)
Bước 4: Tính chiều dài và chiều rộng
- Chiều rộng = 20 x 3 = 60 (cm)
- Chiều dài = 20 x 5 = 100 (cm)
Kết luận: Chiều rộng đáy bể là 60cm, chiều dài đáy bể là 100cm.
2. Tính tỉ lệ phần trăm lượng nước hiện có
Bước 1: Tính thể tích nước khi bể đầy
- Công thức thể tích hình hộp chữ nhật: V = Chiều dài × Chiều rộng × Chiều cao.
- Thể tích khi đầy = 100 × 60 × 50 = 300 000 (cm³)
Bước 2: Tính thể tích nước hiện có
- Mực nước hiện tại là 40cm.
- Thể tích nước hiện có = 100 × 60 × 40 = 240 000 (cm³)
Bước 3: Tính tỉ lệ phần trăm
- Tỉ lệ phần trăm = (Thể tích nước hiện có : Thể tích khi đầy) × 100%
- Tỉ lệ phần trăm = (240 000 : 300 000) × 100% = 0,8 × 100% = 80%
Kết luận: Lượng nước hiện có trong bể chiếm 80% so với lượng nước khi đầy bể.
Tổng kết
Bài toán trên là một ví dụ điển hình về việc áp dụng kiến thức hình học vào thực tiễn. Việc chia nhỏ bài toán thành các bước nhỏ, sử dụng sơ đồ minh họa và áp dụng công thức tính chu vi, diện tích, thể tích là chìa khóa để giải quyết các bài toán dạng này một cách chính xác và hiệu quả.
Cập Nhật Lúc Tháng 12 30, 2025 by Thanh Thảo
