Chợ Cá Quy Nhơn: Trung Tâm Hải Sản Sầm Uất Và Đặc Sản Biển Khó Cưỡng

Chợ cá Quy Nhơn, hay còn được người dân thân thuộc gọi là chợ cá Hàm Tử, không chỉ là nơi trao đổi hàng hóa mà còn là linh hồn của thành phố biển Quy Nhơn. Nơi đây là đầu mối cung cấp hải sản lớn nhất khu vực miền Trung, một kho tàng ẩm thực phong phú với giá cả phải chăng, và là điểm đến lý tưởng để khám phá đời sống chân thực của ngư dân. Mỗi buổi sáng sớm, từ 1 giờ khuya đến 6 giờ sáng, chợ cá trở thành một bức tranh sống động về sự lao động miệt mài, về niềm vui chiến thắng sau mỗi chuyến ra khơi, và về tình người ấm áp, gắn bó. Việc ghé thăm chợ cá Quy Nhơn không chỉ giúp bạn mua được hải sản tươi ngon nhất mà còn là một hành trình trải nghiệm văn hóa độc đáo, khó quên.

Những Gì Làm Nên Sức Hấp Dẫn Của Chợ Cá Hàm Tử

Lịch Sử Hình Thành: Từ Bến Đò Hàm Tử Đến Cảng Cá Hiện Đại

Chợ cá Quy Nhơn có nguồn gốc từ những hoạt động đánh bắt và trao đổi hải sản tự phát ven bờ sông Hà Thanh, tại khu vực bến đò Hàm Tử xưa. Đây là một vị trí chiến lược, nơi các tàu thuyền nhỏ có thể dễ dàng neo đậu và vận chuyển hàng hóa, tạo nên một điểm hẹn tự nhiên cho ngư dân sau mỗi chuyến ra khơi. Khi nhu cầu giao thương ngày càng tăng cao, UBND tỉnh Bình Định đã quyết định đầu tư nâng cấp bến đò Hàm Tử thành cảng cá Quy Nhơn vào năm 2002. Công trình chính thức hoàn thiện và đi vào hoạt động vào năm 2003, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng, chuyển mình từ một bến đò nhỏ bé thành một cảng cá quy mô, có khả năng tiếp nhận hàng trăm tàu thuyền cùng lúc. Cơ sở hạ tầng được đầu tư đồng bộ bao gồm cầu cảng, kho bãi, hệ thống cung cấp nước ngọt, điện và nhiên liệu, cùng với các dịch vụ hậu cần nghề cá khác. Việc nâng cấp này không chỉ cải thiện điều kiện làm việc cho ngư dân và thương lái mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh của hải sản Quy Nhơn trên thị trường.

Vị Trí Địa Lý Chiến Lược: Cửa Ngõ Giao Thương Miền Trung

Chợ cá Quy Nhơn tọa lạc tại một vị trí đắc địa, ngay trung tâm thành phố Quy Nhơn, nơi sông Hà Thanh đổ ra biển Đông. Cảng cá Quy Nhơn, hay cảng Hàm Tử, nằm tại khu vực 6 và 7, phường Hải Cảng, thành phố Quy Nhơn, tỉnh Bình Định. Vị trí này không chỉ thuận lợi cho việc tiếp cận bằng đường thủy mà còn dễ dàng di chuyển bằng đường bộ, tạo điều kiện cho việc phân phối hải sản đến các chợ nhỏ lẻ, nhà hàng và khu dân cư trong và ngoài thành phố. Sự gần gũi với khu dân cư và các trục đường chính giúp chợ cá trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống sinh hoạt của người dân Quy Nhơn. Mỗi buổi sáng sớm, không khí hối hả, tấp nập của chợ đã trở thành một nét đặc trưng, một âm thanh quen thuộc đánh thức thành phố. Đây không chỉ là nơi mua bán mà còn là điểm gặp gỡ, giao lưu, nơi những câu chuyện về biển cả được kể lại qua từng con cá, từng mẻ lưới.

Bức Tranh Sinh Hoạt Sôi Động: Nơi Hội Tụ Của Ngư Dân Và Thương Lái

Điểm đặc biệt nhất của chợ cá Hàm Tử chính là thời gian hoạt động. Khi cả thành phố còn chìm trong giấc ngủ, từ khoảng 1 giờ khuya, chợ đã bắt đầu rục rịch chuyển mình. Đây là thời điểm những con tàu đánh bắt xa bờ và ghe thuyền nhỏ của ngư dân địa phương lần lượt cập bến sau một đêm dài vật lộn với sóng gió biển khơi. Họ mang theo những mẻ lưới đầy ắp cá tươi rói, tôm, mực, ghẹ và vô vàn loại hải sản khác, còn vương mùi biển cả và hơi lạnh của sương đêm. Không khí càng trở nên hối hả hơn vào khoảng 3-4 giờ sáng, khi các thương lái từ khắp nơi đổ về. Những chiếc xe tải lớn, xe ba gác, cùng hàng trăm xe máy nối đuôi nhau chờ đợi để vận chuyển hải sản đi khắp các chợ đầu mối, nhà hàng, quán ăn. Tiếng mặc cả, tiếng gọi nhau í ới, tiếng va chạm của những rổ cá tươi, cùng ánh đèn lấp lánh từ những chiếc đèn pin chiếu rọi, tạo nên một cảnh tượng vừa hỗn loạn nhưng cũng đầy sức sống và quyến rũ. Đây là thời điểm vàng để mua được hải sản tươi ngon nhất, bởi chúng vừa được đưa từ biển lên, chưa qua bất kỳ khâu trung gian nào.

Đến thăm chợ cá Hàm Tử vào lúc sáng sớm, bạn sẽ không chỉ được đắm chìm vào thế giới của hải sản mà còn được chứng kiến vẻ đẹp lao động của những người ngư dân chân chất, mộc mạc. Họ, với làn da rám nắng, đôi mắt hằn sâu những vết chân chim của nắng gió, vẫn luôn nở nụ cười rạng rỡ, nhiệt tình tư vấn cho khách hàng. Những bàn tay thoăn thoắt phân loại cá, đóng gói, cân đong, tất cả diễn ra một cách chuyên nghiệp và nhịp nhàng. Dù công việc nặng nhọc và đòi hỏi sự thức khuya dậy sớm, nhưng ở chợ cá Quy Nhơn luôn tràn ngập tiếng cười, những câu chuyện kể về biển cả, về những mẻ lưới bội thu hay những chuyến đi đầy sóng gió. Sự gắn kết giữa ngư dân và thương lái không chỉ là mối quan hệ mua bán mà còn là tình cảm cộng đồng bền chặt, được hun đúc qua nhiều thế hệ. Chính những con người này, với tình yêu biển cả và sự lao động không ngừng nghỉ, đã tạo nên linh hồn của chợ cá Hàm Tử, biến nơi đây thành một trải nghiệm văn hóa độc đáo mà du khách khó có thể tìm thấy ở bất cứ đâu khác.

Thiên Đường Hải Sản Tươi Ngon Và Đa Dạng

Quy Nhơn Có Một Khu Chợ Cá Lớn Và Nổi Tiếng Bậc Nhất Miền Trung ...
Quy Nhơn Có Một Khu Chợ Cá Lớn Và Nổi Tiếng Bậc Nhất Miền Trung …

Các Loại Cá Phổ Biến Và Đặc Trưng Của Biển Quy Nhơn

Đến với chợ cá Hàm Tử, bạn sẽ choáng ngợp trước sự phong phú của các loại cá. Từ những loại cá quen thuộc như cá thu, cá hồng, cá mú, cá nục, cá chim, đến những loài đặc trưng của vùng biển miền Trung như cá lồ ồ, cá cờ. Cá cờ, đặc biệt, thường được đánh bắt với kích thước lớn, có những con nặng hàng trăm kilogram, trở thành tâm điểm chú ý của chợ. Bên cạnh đó, bạn cũng dễ dàng tìm thấy các loại hải sản khác như mực ống, mực nang, bạch tuộc tươi rói, tôm sú, tôm thẻ, cua, ghẹ, ốc các loại… Mỗi loại hải sản đều mang một hương vị đặc trưng riêng biệt, được đánh bắt từ những vùng biển quanh Quy Nhơn hoặc từ các ngư trường xa bờ. Ngư dân cam kết rằng tất cả đều là sản phẩm vừa được vớt lên từ biển, đảm bảo độ tươi ngon tuyệt đối. Điều này đặc biệt quan trọng đối với những người sành ăn hoặc các nhà hàng chuyên về hải sản, bởi độ tươi là yếu tố quyết định chất lượng món ăn.

Bí Quyết Chọn Mua Hải Sản Tươi Ngon Nhất

Với kinh nghiệm lâu năm, các tiểu thương tại chợ cá Quy Nhơn luôn sẵn lòng chia sẻ những bí quyết chọn mua hải sản tươi ngon nhất. Đối với cá, họ sẽ hướng dẫn bạn cách nhận biết cá tươi qua mắt (trong, sáng), mang (đỏ tươi, không có nhớt), vảy (bám chắc, óng ánh) và thân cá (cứng, có độ đàn hồi). Đối với mực, tôm, cua, ghẹ, tiêu chí hàng đầu là sự linh hoạt, chắc thịt và không có mùi lạ. Họ thường khuyên nên chọn mua hải sản còn sống hoặc vừa mới chết để đảm bảo chất lượng tốt nhất. Tuy nhiên, nếu mua cá đã qua sơ chế, việc kiểm tra các dấu hiệu trên là vô cùng quan trọng. Một lợi thế khi mua tại chợ cá Hàm Tử là bạn có thể hỏi ý kiến trực tiếp từ ngư dân hoặc tiểu thương, những người có chuyên môn và kinh nghiệm thực tiễn nhất để chọn được những mặt hàng ưng ý. Họ không chỉ bán hải sản mà còn truyền đạt kiến thức và kinh nghiệm của mình, tạo nên một trải nghiệm mua sắm đầy giá trị.

Giá Cả Hợp Lý Và Cách Giao Dịch Tại Chợ

Một trong những lý do khiến chợ cá Quy Nhơn trở thành điểm đến yêu thích của cả người dân địa phương và du khách chính là mức giá cạnh tranh. Do đặc thù là chợ đầu mối, hàng hóa được bày bán trực tiếp ngay tại cảng khi tàu thuyền cập bến, loại bỏ nhiều khâu trung gian, giúp giảm đáng kể chi phí. Mức giá tại chợ thường rẻ hơn so với các khu chợ khác trong thành phố hoặc các siêu thị, cửa hàng hải sản. Phương thức giao dịch tại chợ cũng rất đặc trưng và mang đậm nét văn hóa địa phương. Người bán thường không nói thách giá, mà niêm yết hoặc đưa ra mức giá hợp lý ngay từ đầu. Tuy nhiên, bạn vẫn có thể thương lượng một chút nếu mua số lượng lớn hoặc là khách quen. Điều quan trọng là sự chân thành và niềm nở trong giao tiếp. Nếu cần vận chuyển thủy sản đi xa, các tiểu thương cũng rất nhiệt tình hỗ trợ sắp xếp việc đóng gói bằng đá hoặc thùng xốp để đảm bảo hải sản giữ được độ tươi ngon trong suốt quá trình di chuyển.

Văn Hóa Ẩm Thực Và Nghề Chế Biến Hải Sản Địa Phương

Thương Hiệu Cá Hấp Quy Nhơn Trứ Danh

Nhờ nguồn cá dồi dào và giá cả hợp lý từ chợ cá Hàm Tử, nhiều hộ dân sống quanh cảng đã chọn nghề hấp cá biển làm kế sinh nhai. Đây là một nghề truyền thống, được truyền từ đời này sang đời khác, tạo nên thương hiệu cá hấp Quy Nhơn trứ danh. Cá sau khi được đánh bắt về sẽ được lựa chọn kỹ lưỡng, làm sạch và hấp chín ngay trong ngày để giữ trọn vẹn hương vị tươi ngon tự nhiên. Quy trình hấp cá đòi hỏi sự tỉ mỉ và kinh nghiệm. Cá được xếp vào những nồi hấp lớn, hấp bằng hơi nước nóng, không thêm bất kỳ gia vị nào để giữ nguyên vị ngọt tự nhiên của thịt cá. Sau khi hấp chín, cá có màu sắc đẹp mắt, thịt chắc, thơm lừng và giữ được độ ẩm. Cá hấp Quy Nhơn không chỉ là món ăn dân dã, quen thuộc trong bữa cơm của người dân địa phương mà còn là đặc sản được nhiều du khách tìm mua làm quà. Nó thể hiện sự khéo léo, tinh tế của người dân biển trong việc chế biến những nguyên liệu đơn giản thành món ăn hấp dẫn.

Top 10 Chợ Hải Sản Quy Nhơn Tươi Ngon, Giá Rẻ | Xanh Sm
Top 10 Chợ Hải Sản Quy Nhơn Tươi Ngon, Giá Rẻ | Xanh Sm

Các Sản Phẩm Chế Biến Khác Từ Biển Cả

Ngoài cá hấp, sự phong phú của hải sản tại chợ cá Quy Nhơn còn tạo điều kiện cho sự phát triển của nhiều ngành nghề chế biến khác. Các sản phẩm như mực khô, cá khô, tôm khô, nước mắm truyền thống, chả cá, nem chua hải sản… đều được sản xuất và kinh doanh rộng rãi. Những sản phẩm này không chỉ là nguồn thu nhập quan trọng cho người dân mà còn là cách để bảo quản và đa dạng hóa các sản phẩm từ biển. Quy trình chế biến các sản phẩm này thường kết hợp giữa phương pháp truyền thống và công nghệ hiện đại, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm mà vẫn giữ được hương vị đặc trưng. Chẳng hạn, nước mắm được ủ chượp theo phương pháp truyền thống, cho ra những giọt nước mắm đậm đà, thơm ngon; cá khô được phơi dưới nắng giòn tan, giữ được vị mặn mòi của biển. Những sản phẩm này không chỉ được tiêu thụ rộng rãi trong nước mà còn xuất khẩu sang các thị trường khó tính, khẳng định chất lượng và thương hiệu hải sản Quy Nhơn trên bản đồ ẩm thực thế giới.

Chợ Cá Quy Nhơn – Điểm Nối Giữa Đất Liền Và Đảo Xa

Cửa Ngõ Đến Với Cù Lao Xanh Huyền Thoại

Cảng Hàm Tử, nơi đặt chợ cá Quy Nhơn, chính là điểm xuất phát chính cho những chuyến tàu đưa du khách đến với Cù Lao Xanh. Hòn đảo này nổi tiếng với vẻ đẹp hoang sơ, làn nước biển trong xanh và rạn san hô tuyệt đẹp, thu hút hàng ngàn lượt khách du lịch mỗi năm. Du khách có thể lựa chọn phương tiện di chuyển từ bến Hàm Tử, bao gồm cano cao tốc hoặc tàu chợ. Cano mang đến trải nghiệm nhanh chóng và tiện lợi, rút ngắn thời gian di chuyển, phù hợp với những ai muốn tiết kiệm thời gian. Trong khi đó, tàu chợ mang đến một trải nghiệm gần gũi hơn với đời sống địa phương, cho phép du khách hòa mình vào nhịp sống của người dân biển, vận chuyển hàng hóa cùng với họ ra đảo. Việc cảng cá là điểm trung chuyển chính đã tạo nên một mối liên kết đặc biệt giữa đất liền và đảo. Du khách có thể kết hợp việc tham quan, mua sắm hải sản tại chợ cá vào buổi sáng sớm, sau đó lên tàu ra đảo, tạo thành một hành trình khám phá Quy Nhơn toàn diện và độc đáo. Sự kết hợp này mang lại trải nghiệm đa chiều, từ sự tấp nập của chợ đến vẻ đẹp yên bình của đảo.

Vai Trò Hậu Cần Cho Đời Sống Hải Đảo

Ngoài việc phục vụ du lịch, cảng cá Quy Nhơn còn là “hơi thở đất liền” của đảo Nhơn Châu, hay còn gọi là Cù Lao Xanh. Đây là nơi tiếp nhận và vận chuyển hàng hóa thiết yếu từ đất liền ra đảo, bao gồm thực phẩm, nhu yếu phẩm, vật liệu xây dựng, nước ngọt và các trang thiết bị phục vụ đời sống sinh hoạt của người dân trên đảo. Mỗi chuyến tàu ra đảo không chỉ chở khách mà còn mang theo hy vọng và sự sống cho cộng đồng dân cư hải đảo xa xôi. Ngược lại, từ đảo, ngư dân cũng mang về các sản phẩm đặc trưng của đảo như cá khô, mực khô, rong biển… để trao đổi và buôn bán tại chợ. Mối quan hệ tương hỗ này tạo nên một hệ thống kinh tế – xã hội vững chắc, đảm bảo sự phát triển bền vững cho cả đất liền và hải đảo. Chợ cá Quy Nhơn, thông qua cảng Hàm Tử, đã trở thành một sợi dây vô hình nhưng vô cùng quan trọng, gắn kết cộng đồng, chia sẻ nguồn lực và tạo nên một bức tranh toàn cảnh về sự sống động của biển cả và con người nơi đây.

Lưu Ý Khi Ghé Thăm Chợ Cá Quy Nhơn

Thời Gian Lý Tưởng Để Trải Nghiệm

Điểm Danh Các Chợ Hải Sản Quy Nhơn Nổi Tiếng Bạn Nên Đến Mua -
Điểm Danh Các Chợ Hải Sản Quy Nhơn Nổi Tiếng Bạn Nên Đến Mua –

Chợ cá Hàm Tử hoạt động sôi nổi nhất vào rạng sáng, từ khoảng 1 giờ khuya đến 6 giờ sáng. Để thực sự cảm nhận được không khí tấp nập, chứng kiến cảnh tàu thuyền cập bến và mua được hải sản tươi ngon nhất, bạn nên đến chợ vào khoảng 3-5 giờ sáng. Mặc dù phải dậy sớm, nhưng đây chính là thời điểm lý tưởng để hòa mình vào nhịp sống chân thực của ngư dân, chiêm ngưỡng cảnh tượng lao động hăng say và chọn lựa những mẻ cá, tôm, mực vừa được đưa từ biển lên. Nếu bạn không thể dậy sớm, việc ghé thăm chợ vào khoảng 6-7 giờ sáng vẫn có thể mua được hải sản tươi ngon, nhưng không khí sẽ bớt nhộn nhịp hơn và lượng hàng hóa có thể đã giảm đi một phần. Buổi trưa hoặc chiều, chợ chỉ còn lác đác vài gian hàng, chủ yếu bán các loại hải sản đã qua sơ chế hoặc chế biến sẵn, không còn giữ được vẻ tươi mới như buổi sáng sớm.

Những Điều Cần Chuẩn Bị Trước Chuyến Đi

  • Trang phục và giày dép: Chợ cá là một nơi ẩm ướt và có thể trơn trượt do nước biển, đá lạnh và vụn hải sản. Bạn nên mang giày dép dễ đi, chống trượt và không ngại bẩn. Trang phục thoải mái, dễ vận động cũng là lựa chọn tốt.
  • Tiền mặt: Mặc dù một số tiểu thương có thể chấp nhận chuyển khoản, nhưng tiền mặt vẫn là phương tiện thanh toán phổ biến và tiện lợi nhất tại chợ. Hãy chuẩn bị đủ tiền mặt với các mệnh giá nhỏ để thuận tiện cho việc giao dịch.
  • Túi đựng và dụng cụ bảo quản: Nếu có ý định mua nhiều hải sản, đặc biệt là mang về làm quà hoặc đi xa, bạn nên chuẩn bị túi xốp, thùng giữ nhiệt hoặc đá lạnh để đảm bảo hải sản giữ được độ tươi ngon. Các tiểu thương có thể hỗ trợ đóng gói, nhưng việc chủ động chuẩn bị sẽ giúp bạn tiết kiệm thời gian và đảm bảo hơn.
  • Tinh thần giao tiếp: Người dân Quy Nhơn nói chung và các tiểu thương ở chợ cá nói riêng rất thân thiện và nhiệt tình. Đừng ngần ngại trò chuyện, hỏi han về các loại hải sản, cách chế biến hay cuộc sống của họ. Điều này không chỉ giúp bạn có thêm thông tin hữu ích mà còn tạo nên những kỷ niệm đẹp trong chuyến đi.
  • Máy ảnh: Nếu bạn là người yêu thích chụp ảnh, chợ cá Hàm Tử là một địa điểm lý tưởng để ghi lại những khoảnh khắc sống động, chân thực về đời sống ngư dân và vẻ đẹp của hải sản tươi ngon. Tuy nhiên, hãy tôn trọng người dân và hỏi ý kiến trước khi chụp ảnh, đặc biệt là khi chụp cận cảnh.

Câu Hỏi Thường Gặp Về Chợ Cá Quy Nhơn (FAQ)

Chợ cá Quy Nhơn mở cửa mấy giờ?
Chợ cá Quy Nhơn, hay chợ cá Hàm Tử, hoạt động sôi nổi nhất vào ban đêm và rạng sáng. Cụ thể, các tàu thuyền thường cập bến và bắt đầu bán buôn từ khoảng 1 giờ khuya đến 6 giờ sáng. Đây là thời điểm tốt nhất để mua hải sản tươi sống và cảm nhận không khí nhộn nhịp nhất của chợ.

Có thể mua những loại hải sản nào ở chợ cá Quy Nhơn?
Tại chợ cá Quy Nhơn, bạn có thể tìm thấy đa dạng các loại hải sản tươi sống vừa được đánh bắt. Các mặt hàng phổ biến bao gồm cá (cá thu, cá hồng, cá mú, cá lồ ồ, cá cờ, cá nục, cá chim…), mực (mực ống, mực nang, bạch tuộc), tôm (tôm sú, tôm thẻ), cua, ghẹ, và các loại ốc biển. Ngoài ra, bạn cũng có thể tìm thấy hải sản đã qua sơ chế hoặc các sản phẩm khô như mực khô, cá khô.

Chợ cá Quy Nhơn có gần trung tâm thành phố không?
Có, chợ cá Quy Nhơn (cảng Hàm Tử) tọa lạc ngay tại khu vực 6 và 7, phường Hải Cảng, thành phố Quy Nhơn, tỉnh Bình Định. Vị trí này rất gần với trung tâm thành phố, du khách có thể dễ dàng di chuyển đến chợ bằng xe máy, taxi hoặc xe ôm chỉ trong vài phút.

Có dịch vụ vận chuyển hải sản tại chợ không?
Chợ cá Quy Nhơn là một trung tâm trung chuyển hải sản lớn, do đó có rất nhiều dịch vụ hỗ trợ vận chuyển. Các tiểu thương thường sẵn lòng hỗ trợ đóng gói hải sản bằng đá hoặc thùng xốp để giữ độ tươi ngon. Đối với việc vận chuyển đi xa hơn, có các dịch vụ xe tải hoặc xe khách chuyên chở hàng hóa ra các tỉnh lân cận hoặc về các khu chợ khác trong thành phố.

Nên đi chợ cá Quy Nhơn vào mùa nào để có nhiều hải sản tươi ngon?
Quy Nhơn là thành phố biển quanh năm có hải sản, tuy nhiên, để có nhiều loại hải sản tươi ngon và phong phú nhất, bạn nên ghé thăm vào mùa khô, từ khoảng tháng 3 đến tháng 9. Đây là thời điểm biển lặng, thời tiết thuận lợi cho các chuyến ra khơi của ngư dân, do đó lượng hải sản đánh bắt được sẽ dồi dào và đa dạng hơn. Vào mùa mưa bão (tháng 10 đến tháng 2 năm sau), lượng tàu thuyền ra khơi hạn chế, hải sản có thể ít hơn và giá cả cũng biến động hơn.

Chợ cá Quy Nhơn không chỉ là một địa điểm giao thương sầm uất mà còn là một phần hồn của thành phố biển, nơi lưu giữ những giá trị văn hóa và tinh thần của người dân miền biển. Từ những mẻ hải sản tươi ngon đến câu chuyện về cuộc sống của ngư dân, mọi thứ đều góp phần tạo nên một trải nghiệm độc đáo và đáng nhớ. Dù bạn là người dân địa phương hay du khách phương xa, việc ghé thăm chợ cá Hàm Tử chắc chắn sẽ để lại ấn tượng sâu sắc, giúp bạn hiểu hơn về sự giàu có của biển cả và sự cần cù của con người nơi đây. Hãy dành thời gian để khám phá chợ cá Quy Nhơn và tự mình cảm nhận những điều tuyệt vời mà nơi đây mang lại.

hanoizoo.com

Cập Nhật Lúc Tháng 12 31, 2025 by Thanh Thảo

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *