Chó bị teo chân sau là một trong những vấn đề sức khỏe thường gặp ở chó, đặc biệt là ở những chú chó lớn tuổi, các giống chó to lớn hoặc chó từng trải qua chấn thương. Hiện tượng này không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng vận động và chất lượng cuộc sống của cún cưng, mà còn có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều căn bệnh nguy hiểm về xương khớp, thần kinh hoặc cơ. Việc phát hiện sớm và can thiệp điều trị kịp thời là vô cùng quan trọng để tránh những hậu quả đáng tiếc.
Có thể bạn quan tâm: Những Đặc Điểm Nhận Dạng Của Chó 4 Mắt Chân Vàng
Chó bị teo chân sau là gì? Những dấu hiệu nhận biết ban đầu
Teo chân sau ở chó là hiện tượng các cơ bắp ở hai chi sau bị suy yếu, teo nhỏ dần và mất đi chức năng vận động. Tình trạng này có thể tiến triển từ từ hoặc xảy ra đột ngột, tùy thuộc vào nguyên nhân gây ra.
Dấu hiệu nhận biết chó bị teo chân sau
- Chó đi khập khiễng, vẹo vọ, không vững: Đây là dấu hiệu dễ nhận biết nhất. Cún cưng có thể bước đi xiêu vẹo, không thể giữ thăng bằng, hoặc bước đi như đang “bước qua vũng nước”.
- Chó không thể đứng hoặc đi lại được: Trong những trường hợp nghiêm trọng, hai chân sau của chó hoàn toàn mất lực, không thể chống đỡ được trọng lượng cơ thể.
- Chó bị sụp bàn chân sau, bàn chân kéo lê trên mặt đất: Khi cơ chân yếu đi, bàn chân không còn được nâng lên, dẫn đến cún phải kéo lê bàn chân khi di chuyển.
- Chó nằm nhiều, ngại vận động: Cún cưng trở nên uể oải, không muốn chạy nhảy, chơi đùa, thậm chí việc đi ra ngoài để vệ sinh cũng trở nên khó khăn.
- Chó bị mất kiểm soát việc đi vệ sinh: Trong một số trường hợp, teo chân sau đi kèm với việc mất kiểm soát bàng quang hoặc ruột, khiến chó tiểu tiện và đại tiện không tự chủ.
- Sờ vào chân thấy cơ bắp teo lại, nhỏ hơn so với chân trước: Khi sờ nắn, bạn có thể cảm nhận rõ rệt sự khác biệt về kích thước cơ bắp giữa hai chi sau và hai chi trước.
Những nguyên nhân phổ biến gây ra teo chân sau ở chó
1. Thoát vị đĩa đệm (IVDD)
Thoát vị đĩa đệm là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây teo chân sau ở chó, đặc biệt phổ biến ở các giống chó có chân ngắn, lưng dài như Chihuahua, Dachshund, Corgi, Basset Hound…
- Cơ chế gây bệnh: Đĩa đệm nằm giữa các đốt sống có chức năng như một lớp đệm, giúp hấp thụ sốc và bảo vệ tủy sống. Khi đĩa đệm bị thoát vị, phần nhân nhầy bên trong bị đẩy ra ngoài, chèn ép vào tủy sống và các rễ thần kinh, làm gián đoạn tín hiệu thần kinh từ não đến chi sau.
- Triệu chứng: Ngoài teo chân, chó có thể biểu hiện đau cột sống dữ dội, không muốn di chuyển, cổ cứng, hoặc thậm chí là liệt hoàn toàn. Việc chẩn đoán cần sự hỗ trợ của các bác sĩ thú y qua chụp X-quang, MRI hoặc CT scan.
- Điều trị: Tùy vào mức độ nghiêm trọng, có thể điều trị bằng thuốc giảm đau, chống viêm, vật lý trị liệu, hoặc phẫu thuật để giải ép tủy sống. Phát hiện và điều trị sớm là yếu tố then chốt quyết định khả năng phục hồi.
2. Bệnh thoái hóa đốt sống cổ (Wobbler Syndrome)
Có thể bạn quan tâm: Chó Bị Sưng Hàm Dưới: Nguyên Nhân, Dấu Hiệu Nhận Biết Và Cách Xử Lý
Wobbler Syndrome là một bệnh lý ảnh hưởng đến cột sống cổ, thường gặp ở các giống chó to lớn như Dobermann, Great Dane, Rottweiler…
- Cơ chế gây bệnh: Bệnh gây ra sự chèn ép tủy sống ở vùng cổ do bất thường về cấu trúc đốt sống hoặc dây chằng. Điều này làm gián đoạn tín hiệu thần kinh, dẫn đến mất thăng bằng và yếu liệt chi sau.
- Triệu chứng đặc trưng: Chó đi đứng lảo đảo, mất thăng bằng, đặc biệt rõ rệt khi đi bộ trên bề mặt trơn trượt hoặc khi cúi đầu xuống. Triệu chứng có thể tiến triển từ từ, khiến chó ngày càng khó khăn trong việc di chuyển.
- Điều trị: Bao gồm dùng thuốc chống viêm, giảm đau, hạn chế vận động mạnh và trong nhiều trường hợp cần can thiệp phẫu thuật để giải phóng áp lực lên tủy sống.
3. Chấn thương cột sống
Các chấn thương do tai nạn giao thông, ngã từ trên cao, hoặc va chạm mạnh có thể gây tổn thương cột sống, tủy sống và các rễ thần kinh, dẫn đến teo chân sau.
- Biểu hiện: Triệu chứng phụ thuộc vào mức độ và vị trí chấn thương. Có thể là liệt một phần hoặc liệt hoàn toàn, mất cảm giác ở chi sau.
- Xử lý: Cần đưa chó đến cơ sở thú y ngay lập tức để được chẩn đoán hình ảnh và điều trị tích cực. Việc xử lý đúng cách trong giai đoạn cấp cứu có thể giúp hạn chế tổn thương vĩnh viễn.
4. Bệnh thoái hóa khớp gối (ACL Tear)
Dây chằng chéo trước (ACL) là một dây chằng quan trọng giúp ổn định khớp gối. Khi dây chằng này bị rách, dù không trực tiếp gây liệt, nhưng khiến chó không dám chống chân, dẫn đến cơ bắp không được sử dụng và dần bị teo.
- Triệu chứng: Chó thường nhấc chân sau lên khi di chuyển, chỉ đi bằng ba chân, khớp gối có thể bị sưng to.
- Điều trị: Thường cần phẫu thuật để sửa chữa dây chằng, kết hợp với vật lý trị liệu để phục hồi chức năng vận động.
5. Bệnh cơ teo cơ (Myopathy)
Một số bệnh lý ảnh hưởng trực tiếp đến cơ bắp, như viêm cơ, loạn dưỡng cơ, cũng có thể dẫn đến teo cơ ở chi sau.
- Nguyên nhân: Có thể do di truyền, rối loạn chuyển hóa, hoặc các bệnh tự miễn.
- Triệu chứng: Cơ bắp yếu dần, chó di chuyển khó khăn, có thể kèm theo các biểu hiện khác tùy theo nguyên nhân gây bệnh.
6. Các nguyên nhân khác
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Nuôi Chó Becgie Con 2 Tháng Tuổi: Chăm Sóc, Dinh Dưỡng Và Huấn Luyện
- Khối u: Khối u ở cột sống, tủy sống hoặc dây thần kinh có thể chèn ép và gây teo chân.
- Bệnh lý thần kinh ngoại biên: Các bệnh lý ảnh hưởng đến dây thần kinh ngoại biên cũng có thể là nguyên nhân.
- Thiếu vận động kéo dài: Khi một chân bị chấn thương hoặc mắc bệnh, chó thường không dám dùng chân đó. Việc không vận động lâu ngày khiến cơ bắp nhanh chóng bị teo.
Khi nào cần đưa chó đến bác sĩ thú y?
Teo chân sau là một triệu chứng nghiêm trọng, vì vậy bạn không nên chần chừ khi phát hiện những dấu hiệu sau:
- Chó đột nhiên không thể đứng hoặc đi lại được.
- Chó đi khập khiễng, vẹo vọ rõ rệt.
- Chó biểu hiện đau đớn khi di chuyển, không muốn vận động.
- Chó bị mất kiểm soát việc đi vệ sinh.
- Chó nằm một chỗ, không chịu đứng lên.
- Tình trạng yếu chân kéo dài hơn 24-48 giờ.
Quy trình chẩn đoán teo chân sau ở chó
Để tìm ra nguyên nhân chính xác gây teo chân sau, bác sĩ thú y sẽ tiến hành một loạt các bước chẩn đoán:
- Khám lâm sàng toàn diện: Bác sĩ sẽ kiểm tra phản xạ, cảm giác, lực cơ, phạm vi chuyển động của các khớp và tìm kiếm điểm đau.
- Chẩn đoán hình ảnh:
- Chụp X-quang: Giúp phát hiện các bất thường về xương, như gãy xương, thoái hóa khớp, hoặc dấu hiệu gián tiếp của thoát vị đĩa đệm.
- Chụp MRI hoặc CT scan: Là những phương pháp hình ảnh chuyên sâu, cho phép nhìn thấy rõ ràng tủy sống, đĩa đệm, dây thần kinh và các mô mềm. Đây là công cụ quan trọng để chẩn đoán chính xác các bệnh lý như thoát vị đĩa đệm hay Wobbler Syndrome.
- Các xét nghiệm khác: Trong một số trường hợp, có thể cần xét nghiệm máu, dịch não tủy để loại trừ các bệnh lý nhiễm trùng hoặc tự miễn.
Các phương pháp điều trị chó bị teo chân sau
Phương pháp điều trị phụ thuộc hoàn toàn vào nguyên nhân gây ra teo chân. Dưới đây là các hướng điều trị phổ biến:
1. Điều trị nội khoa (bảo tồn)
Có thể bạn quan tâm: Chó Alaska Giant: Toàn Cảnh Về Loài Chó Kéo Xe Khổng Lồ Và Bản Năng Hoang Dã
- Thuốc giảm đau và chống viêm: Như NSAIDs (Meloxicam, Carprofen…) giúp giảm đau và viêm, cải thiện sự thoải mái cho chó.
- Thuốc giãn cơ: Giúp giảm co thắt cơ, làm dịu cơn đau.
- Hormone (trong một số trường hợp): Được sử dụng để giảm sưng và viêm quanh tủy sống.
- Hạn chế vận động: Việc để chó nghỉ ngơi, nằm trên bề mặt phẳng, không leo cầu thang, không chạy nhảy là rất quan trọng trong giai đoạn cấp tính, đặc biệt là với thoát vị đĩa đệm.
2. Phẫu thuật
Phẫu thuật là lựa chọn cần thiết khi:
- Có chèn ép thần kinh nghiêm trọng (như thoát vị đĩa đệm nặng, Wobbler Syndrome).
- Điều trị nội khoa không hiệu quả.
- Chó bị liệt hoàn toàn hoặc mất cảm giác.
Các loại phẫu thuật phổ biến bao gồm:
- Phẫu thuật giải ép tủy sống: Cắt bỏ phần đĩa đệm thoát vị hoặc xương thừa chèn ép tủy sống.
- Phẫu thuật cố định cột sống: Dùng vật liệu kim loại để cố định các đốt sống bất thường.
3. Vật lý trị liệu và phục hồi chức năng
Vật lý trị liệu đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong quá trình hồi phục sau chấn thương hoặc sau phẫu thuật. Các bài tập được thiết kế riêng biệt giúp:
- Tăng cường sức mạnh cơ bắp: Kích thích cơ bắp hoạt động trở lại, ngăn ngừa teo cơ.
- Cải thiện phạm vi chuyển động của khớp: Giúp chó đi lại linh hoạt hơn.
- Phục hồi chức năng vận động: Giúp chó dần lấy lại khả năng đi đứng, chạy nhảy.
- Các phương pháp phổ biến: Đi bộ dưới nước (hydrotherapy), massage, các bài tập cân bằng, sử dụng xe lăn hỗ trợ…
4. Chăm sóc tại nhà
- Tạo môi trường an toàn: Dọn dẹp nhà cửa, tránh các vật trơn trượt, dùng thảm chống trượt.
- Hỗ trợ di chuyển: Có thể sử dụng các loại xe lăn hỗ trợ cho chó bị yếu chân nặng.
- Chế độ dinh dưỡng: Cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng, đặc biệt là các chất hỗ trợ xương khớp như glucosamine, chondroitin, omega-3.
- Theo dõi sát sao: Quan sát tiến triển của chó, báo cáo cho bác sĩ thú y bất kỳ thay đổi nào.
Phòng ngừa teo chân sau ở chó như thế nào?
Mặc dù không thể ngăn ngừa hoàn toàn, nhưng bạn có thể giảm nguy cơ mắc bệnh bằng cách:
- Duy trì trọng lượng cơ thể lý tưởng: Giảm bớt áp lực lên cột sống và khớp.
- Chế độ ăn uống cân bằng, bổ sung dưỡng chất cho xương khớp.
- Tập thể dục đều đặn, phù hợp với lứa tuổi và giống chó: Tránh các hoạt động gắng sức, leo cao, nhảy từ trên cao xuống.
- Sử dụng rào chắn cầu thang hoặc thang máy cho chó nếu cần thiết, đặc biệt với các giống chó có nguy cơ cao như Dachshund, Corgi.
Kết luận
Chó bị teo chân sau là một vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, nhưng không phải là dấu chấm hết. Với sự tiến bộ của y học thú y hiện nay, Hanoi Zoo tin rằng nếu được phát hiện sớm, chẩn đoán chính xác và điều trị tích cực, nhiều chú chó có thể phục hồi đáng kể và tiếp tục sống một cuộc đời hạnh phúc, khỏe mạnh bên cạnh chủ nhân. Đừng ngần ngại đưa cún cưng đến gặp bác sĩ thú y ngay khi bạn nhận thấy bất kỳ dấu hiệu bất thường nào. Sự quan tâm và chăm sóc kịp thời của bạn chính là hy vọng lớn nhất để cún cưng vượt qua bệnh tật.
Cập Nhật Lúc Tháng 12 3, 2025 by Thanh Thảo
