Chó bị ngứa lỗ tai: Nguyên nhân, Triệu chứng và Cách điều trị

Chó bị ngứa lỗ tai là một vấn đề sức khỏe phổ biến mà nhiều chủ nuôi thường gặp phải. Tình trạng này không chỉ gây khó chịu, đau đớn cho người bạn bốn chân mà còn có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Việc chó gãi tai liên tục, lắc đầu mạnh hoặc rên rỉ khi chạm vào tai là những dấu hiệu cảnh báo rõ ràng cho thấy tai chúng đang gặp vấn đề. Bài viết này của Hanoi Zoo sẽ cung cấp cho bạn cái nhìn toàn diện về các nguyên nhân phổ biến, triệu chứng nhận biết và các phương pháp điều trị hiệu quả, giúp bạn bảo vệ sức khỏe thính giác cho chú chó yêu quý của mình.

Tóm tắt các bước nhận biết và xử lý ban đầu cho chó bị ngứa tai

1. Quan sát hành vi: Chú ý các dấu hiệu như chó gãi tai liên tục, lắc đầu mạnh, cọ tai vào đồ vật, hoặc rên rỉ khi được chạm vào tai.
2. Kiểm tra tai: Nhẹ nhàng vén vành tai lên để quan sát bên trong. Tìm kiếm các dấu hiệu bất thường như đỏ, sưng, có mùi hôi, dịch tiết (màu đen, vàng, xanh), hoặc sự hiện diện của ký sinh trùng.
3. Vệ sinh nhẹ nhàng: Nếu chỉ thấy một ít bụi bẩn hoặc ráy tai thông thường, có thể sử dụng dung dịch vệ sinh tai chuyên dụng cho chó để lau sạch nhẹ nhàng bên ngoài. Tuyệt đối không dùng tăm bông đẩy sâu vào trong tai.
4. Hạn chế chó tự làm tổn thương: Ngăn chó tự gãi hoặc cọ tai quá mức bằng cách đeo vòng cổ chống liếm (Elizabethan collar) nếu cần thiết, để tránh gây xước xát và nhiễm trùng thứ cấp.
5. Tham khảo ý kiến bác sĩ thú y: Nếu các triệu chứng không giảm sau khi vệ sinh, hoặc nếu bạn phát hiện các dấu hiệu nghiêm trọng như sưng tấy, dịch mủ, mùi hôi khó chịu, đau đớn rõ rệt, hoặc nghi ngờ có ký sinh trùng/vật thể lạ, hãy đưa chó đến phòng khám thú y ngay lập tức để được chẩn đoán và điều trị chính xác.

Tại sao chó bị ngứa lỗ tai? Các nguyên nhân phổ biến

Chó bị ngứa lỗ tai có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, từ những vấn đề nhỏ như tích tụ ráy tai đến các bệnh lý nghiêm trọng hơn như nhiễm trùng hoặc dị ứng. Việc hiểu rõ các nguyên nhân này là bước đầu tiên và quan trọng nhất để đưa ra phương pháp điều trị đúng đắn.

Ký sinh trùng: Ve, rận, ghẻ tai

Ký sinh trùng là một trong những nguyên nhân hàng đầu khiến chó bị ngứa lỗ tai dữ dội. Chúng thường sống ký sinh trong ống tai, gây viêm nhiễm và kích ứng.

• Ghẻ tai (Otodectes cynotis): Đây là loại ký sinh trùng phổ biến nhất gây ra các vấn đề về tai ở chó, đặc biệt là chó con. Ghẻ tai rất nhỏ, khó nhìn thấy bằng mắt thường, nhưng chúng gây ra ngứa ngáy dữ dội. Các dấu hiệu bao gồm ráy tai màu đen, khô, giống như bã cà phê, và chó gãi tai liên tục đến mức làm tổn thương da tai.
• Ve, rận: Mặc dù ve và rận thường sống trên da và lông của chó, chúng cũng có thể di chuyển vào khu vực tai ngoài, gây ngứa và khó chịu. Vết cắn của ve, rận có thể gây kích ứng da, viêm nhiễm và thậm chí là truyền bệnh.

Việc điều trị ký sinh trùng đòi hỏi các loại thuốc diệt ký sinh trùng chuyên biệt, thường là dạng nhỏ tai hoặc thuốc uống theo chỉ định của bác sĩ thú y.

Nhiễm trùng: Vi khuẩn, nấm men

Nhiễm trùng tai là một nguyên nhân cực kỳ phổ biến khác khiến chó bị ngứa lỗ tai. Môi trường ấm và ẩm trong ống tai của chó tạo điều kiện lý tưởng cho vi khuẩn và nấm men phát triển mạnh.

• Nấm men (Malassezia pachydermatis): Đây là loại nấm men thường trú trên da chó, nhưng khi mất cân bằng hoặc do môi trường tai ẩm ướt, chúng có thể phát triển quá mức gây nhiễm trùng. Dấu hiệu của nhiễm nấm men bao gồm ngứa dữ dội, dịch tiết màu vàng hoặc nâu, có mùi chua đặc trưng và da tai đỏ, dày lên.
• Vi khuẩn: Nhiều loại vi khuẩn có thể gây nhiễm trùng tai ở chó, thường là Staphylococcus hoặc Pseudomonas. Nhiễm trùng vi khuẩn có thể gây ra dịch mủ màu vàng hoặc xanh lá, mùi hôi khó chịu, sưng tấy và đau đớn. Thường thì nhiễm khuẩn xảy ra sau khi lớp bảo vệ của tai bị tổn thương do các nguyên nhân khác như ghẻ tai hoặc dị ứng.

Điều trị nhiễm trùng tai thường bao gồm việc sử dụng thuốc nhỏ tai chứa kháng sinh, kháng nấm hoặc kết hợp cả hai, đôi khi cần kết hợp với thuốc uống.

Dị ứng: Thức ăn, môi trường

Giống như con người, chó cũng có thể bị dị ứng với các yếu tố trong môi trường hoặc thức ăn, và một trong những biểu hiện phổ biến nhất của dị ứng là chó bị ngứa lỗ tai và viêm da.

• Dị ứng thức ăn: Một số thành phần trong thức ăn như protein từ thịt gà, bò, sữa, hoặc ngũ cốc có thể gây phản ứng dị ứng ở chó. Ngoài ngứa tai, các triệu chứng khác có thể bao gồm ngứa toàn thân, rụng lông, tiêu chảy hoặc nôn mửa.
• Dị ứng môi trường (Atopy): Chó có thể dị ứng với phấn hoa, bụi nhà, nấm mốc hoặc các chất gây dị ứng khác trong không khí. Dị ứng môi trường thường có tính chất theo mùa và có thể gây ngứa tai, ngứa bàn chân, bụng và nách.

Việc xác định và loại bỏ tác nhân gây dị ứng là chìa khóa để kiểm soát tình trạng này. Điều trị có thể bao gồm chế độ ăn kiêng loại trừ, thuốc chống dị ứng, thuốc chống viêm hoặc tiêm giải mẫn cảm.

Vật thể lạ trong tai

Đôi khi, một vật thể lạ như hạt cỏ, lông, hoặc bụi bẩn có thể mắc kẹt trong ống tai của chó, gây kích ứng và ngứa.

Có thể bạn quan tâm: Chó Bị Loét Da Chảy Máu: Nguyên Nhân, Triệu Chứng Và Cách Điều Trị Hiệu Quả

• Hạt cỏ dại: Đặc biệt là các loại hạt cỏ có hình dáng như mũi tên hoặc gai, chúng có thể dễ dàng chui sâu vào tai khi chó chạy chơi ngoài trời.
• Lông hoặc mảnh vụn: Chó có tai dài, rủ (như Cocker Spaniel, Basset Hound) hoặc có nhiều lông trong ống tai (như Poodle) dễ bị tích tụ lông hoặc các mảnh vụn, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển và gây ngứa.

Vật thể lạ cần được bác sĩ thú y lấy ra cẩn thận để tránh làm tổn thương tai của chó. Việc cố gắng tự lấy có thể đẩy vật thể vào sâu hơn hoặc gây rách màng nhĩ.

U nhọt hoặc khối u

Mặc dù ít phổ biến hơn, nhưng u nhọt, polyp hoặc khối u (lành tính hoặc ác tính) trong tai cũng có thể là nguyên nhân khiến chó bị ngứa lỗ tai. Chúng có thể gây tắc nghẽn, viêm nhiễm và đau đớn.

• Polyp: Các polyp lành tính có thể phát triển trong ống tai, đặc biệt ở chó con, gây tắc nghẽn và tạo môi trường ẩm ướt cho vi khuẩn phát triển.
• U nang hoặc khối u: Các khối u này có thể gây áp lực lên ống tai, làm hẹp đường đi, cản trở việc thoát dịch và dẫn đến nhiễm trùng tái phát.

Chẩn đoán các vấn đề này thường yêu cầu thăm khám chuyên sâu, nội soi tai và có thể cần sinh thiết để xác định bản chất của khối u. Điều trị có thể bao gồm phẫu thuật loại bỏ.

Bệnh tự miễn

Trong một số trường hợp hiếm gặp, chó bị ngứa lỗ tai có thể là biểu hiện của các bệnh tự miễn, nơi hệ thống miễn dịch của chó tấn công các mô khỏe mạnh trong cơ thể, bao gồm cả da tai. Các bệnh như Pemphigus hoặc Lupus có thể ảnh hưởng đến da và niêm mạc, gây viêm loét và ngứa. Chẩn đoán và điều trị các bệnh này thường phức tạp và cần sự can thiệp của bác sĩ thú y chuyên khoa.

Vệ sinh tai không đúng cách

Vệ sinh tai là quan trọng, nhưng việc làm không đúng cách có thể phản tác dụng, gây tổn thương và dẫn đến tình trạng chó bị ngứa lỗ tai.

• Làm sạch quá mức: Vệ sinh tai quá thường xuyên hoặc sử dụng các sản phẩm không phù hợp có thể làm khô da tai, phá vỡ lớp bảo vệ tự nhiên và gây kích ứng.
• Dụng cụ không phù hợp: Sử dụng tăm bông để lau sâu vào ống tai có thể đẩy ráy tai hoặc bụi bẩn vào sâu hơn, gây tắc nghẽn hoặc làm tổn thương màng nhĩ.
• Không làm khô tai sau khi tắm: Nước đọng lại trong tai sau khi tắm hoặc bơi lội tạo môi trường ẩm ướt lý tưởng cho vi khuẩn và nấm men phát triển, dẫn đến nhiễm trùng.

Để tránh những vấn đề này, hãy tìm hiểu cách vệ sinh tai chó đúng cách và sử dụng các sản phẩm được thiết kế riêng cho chó.

Dấu hiệu nhận biết chó bị ngứa lỗ tai

Việc nhận biết sớm các dấu hiệu khi chó bị ngứa lỗ tai là rất quan trọng để chủ nuôi có thể can thiệp kịp thời, tránh để bệnh tiến triển nặng hơn. Các triệu chứng có thể biểu hiện rõ ràng ở hành vi hoặc qua kiểm tra trực tiếp.

Các triệu chứng bên ngoài rõ ràng

Những dấu hiệu này thường là điều đầu tiên chủ nuôi nhận thấy.

• Gãi tai liên tục: Đây là triệu chứng điển hình nhất. Chó sẽ dùng chân sau để gãi tai một cách thường xuyên và dữ dội.
• Lắc đầu mạnh: Chó thường xuyên lắc đầu từ bên này sang bên kia, đôi khi đến mức tai đập mạnh vào đầu. Điều này là do chúng cố gắng loại bỏ cảm giác khó chịu hoặc dịch tiết trong tai.
• Cọ tai vào đồ vật: Chó có thể chà xát tai vào thảm, sàn nhà, đồ nội thất hoặc thậm chí là chân của bạn để giảm ngứa.
• Rên rỉ hoặc kêu la khi chạm vào tai: Nếu bạn chạm vào tai chó và chúng rên rỉ, kêu la, hoặc tỏ ra đau đớn, điều này cho thấy tai chúng đang rất nhạy cảm hoặc bị viêm nặng.
• Có mùi hôi từ tai: Tai chó khỏe mạnh không có mùi. Nếu bạn ngửi thấy mùi hôi khó chịu, chua, hoặc tanh từ tai chó, đó là dấu hiệu của nhiễm trùng.
• Dịch tiết bất thường: Dịch tiết có thể có màu đen (thường do ghẻ tai hoặc nấm men), màu vàng hoặc xanh lá cây (thường do nhiễm khuẩn), và có thể đặc hoặc lỏng.
• Đỏ và sưng tấy: Vành tai bên trong và ống tai có thể bị đỏ, sưng, hoặc nóng khi chạm vào.
• Rụng lông hoặc tổn thương da xung quanh tai: Do gãi quá mức, da xung quanh tai có thể bị xước, rụng lông, hình thành vảy, hoặc thậm chí là loét.

Thay đổi hành vi và tâm lý

Ngoài các triệu chứng thể chất, chó bị ngứa lỗ tai cũng có thể thay đổi trong hành vi và tâm lý, phản ánh sự khó chịu và đau đớn của chúng.

Có thể bạn quan tâm: Chó Bị Liệt Sau Sinh: Nguyên Nhân, Cách Xử Lý & Phòng Ngừa

• Trở nên cáu kỉnh hoặc hung dữ: Một chú chó thường hiền lành có thể trở nên khó chịu, gầm gừ hoặc thậm chí cắn khi bạn cố gắng chạm vào tai chúng hoặc khi chúng bị đau.
• Trầm cảm hoặc thờ ơ: Ngứa và đau kéo dài có thể khiến chó trở nên uể oải, ít chơi đùa, mất hứng thú với các hoạt động mà chúng yêu thích.
• Mất cân bằng hoặc đi lại lảo đảo: Trong những trường hợp nghiêm trọng, khi nhiễm trùng lan vào tai trong, nó có thể ảnh hưởng đến hệ thống tiền đình, gây mất thăng bằng, đi lại lảo đảo, hoặc nghiêng đầu sang một bên.
• Chán ăn: Đau đớn và khó chịu có thể khiến chó bỏ ăn hoặc ăn ít hơn bình thường.

Dấu hiệu cần chú ý khi kiểm tra tai

Khi kiểm tra tai cho chó, bạn cần chú ý các chi tiết sau:

• Màu sắc da tai: Tai khỏe mạnh thường có màu hồng nhạt. Nếu tai đỏ, sưng, hoặc có màu sẫm hơn, đó là dấu hiệu của viêm nhiễm.
• Tình trạng lông bên trong tai: Lông quá nhiều có thể giữ ẩm và tạo môi trường cho vi khuẩn. Kiểm tra xem có vón cục hoặc ẩm ướt không.
• Sự hiện diện của ký sinh trùng: Mặc dù khó nhìn thấy, nhưng bạn có thể nhận ra các đốm đen nhỏ li ti di chuyển (ve) hoặc các hạt màu đen như bã cà phê (phân ghẻ tai).
• Tình trạng dịch tiết: Dịch tiết có màu, mùi và kết cấu như thế nào là những manh mối quan trọng cho bác sĩ thú y.

Nếu bạn nhận thấy bất kỳ dấu hiệu nào trong số này, điều quan trọng là phải tham khảo ý kiến bác sĩ thú y để có chẩn đoán chính xác và kế hoạch điều trị phù hợp.

Chẩn đoán và thăm khám tại thú y

Khi đưa chó đến phòng khám thú y vì tình trạng chó bị ngứa lỗ tai, bác sĩ sẽ thực hiện một quy trình thăm khám và chẩn đoán kỹ lưỡng để xác định nguyên nhân chính xác và đưa ra phác đồ điều trị hiệu quả nhất.

Quy trình thăm khám của bác sĩ thú y

• Lịch sử bệnh án (Anamnesis): Bác sĩ sẽ hỏi bạn về các triệu chứng mà bạn đã quan sát được, thời gian kéo dài, mức độ nặng, các lần điều trị trước đây (nếu có), chế độ ăn, môi trường sống, và lịch sử tiêm phòng/tẩy giun/diệt ve rận của chó. Thông tin này rất quan trọng để khoanh vùng nguyên nhân.
• Khám tổng thể: Bác sĩ sẽ kiểm tra tình trạng sức khỏe tổng quát của chó, bao gồm thân nhiệt, nhịp tim, nhịp thở, và kiểm tra toàn bộ cơ thể để tìm các dấu hiệu dị ứng trên da, ký sinh trùng hoặc các vấn đề sức khỏe khác có thể liên quan đến tai.
• Khám tai chuyên sâu:
  • Kiểm tra bên ngoài: Bác sĩ sẽ kiểm tra vành tai, ống tai ngoài để tìm kiếm các tổn thương, sưng tấy, đỏ, rụng lông hoặc dấu hiệu của việc chó tự làm tổn thương.
  • Sử dụng ống soi tai (Otoscope): Đây là công cụ quan trọng nhất để kiểm tra bên trong ống tai. Ống soi tai giúp bác sĩ nhìn rõ tình trạng ống tai (có hẹp, sưng không), mức độ dịch tiết, sự hiện diện của vật thể lạ, ký sinh trùng, polyp hoặc khối u, và quan trọng nhất là kiểm tra tình trạng màng nhĩ. Màng nhĩ khỏe mạnh có màu trắng xám, trong suốt. Nếu màng nhĩ bị thủng hoặc viêm, bác sĩ sẽ có phương án điều trị phù hợp.

Các xét nghiệm cần thiết

Dựa trên kết quả thăm khám ban đầu, bác sĩ thú y có thể yêu cầu một hoặc nhiều xét nghiệm sau để đưa ra chẩn đoán chính xác:

• Kiểm tra dịch tai dưới kính hiển vi (Ear Cytology): Đây là xét nghiệm phổ biến và quan trọng nhất. Bác sĩ sẽ lấy một mẫu dịch tiết từ tai chó, nhuộm và quan sát dưới kính hiển vi. Xét nghiệm này giúp xác định sự hiện diện và loại vi khuẩn (trực khuẩn, cầu khuẩn), nấm men (Malassezia), hoặc ghẻ tai. Kết quả từ xét nghiệm này sẽ quyết định loại thuốc nhỏ tai kháng sinh hoặc kháng nấm nào là hiệu quả nhất.
• Nuôi cấy và kháng sinh đồ (Culture and Sensitivity): Trong trường hợp nhiễm trùng nặng, tái phát hoặc không đáp ứng với điều trị ban đầu, bác sĩ có thể lấy mẫu dịch tai để nuôi cấy vi khuẩn. Sau đó, các chủng vi khuẩn được phân lập sẽ được thử nghiệm với nhiều loại kháng sinh khác nhau để xác định loại kháng sinh nào có hiệu quả nhất. Điều này giúp tối ưu hóa việc điều trị và tránh tình trạng kháng thuốc.
• Xét nghiệm dị ứng: Nếu nghi ngờ dị ứng là nguyên nhân chính khiến chó bị ngứa lỗ tai tái phát, bác sĩ có thể đề nghị xét nghiệm dị ứng. Có hai loại chính:
  • Chế độ ăn kiêng loại trừ (Elimination Diet Trial): Đây là cách tốt nhất để chẩn đoán dị ứng thức ăn. Chó sẽ được cho ăn một loại thức ăn mới chứa protein và carbohydrate mà chúng chưa bao giờ ăn trước đây trong ít nhất 8-12 tuần. Nếu triệu chứng giảm, sau đó từng thành phần cũ sẽ được thêm vào để xác định tác nhân gây dị ứng.
  • Xét nghiệm máu hoặc xét nghiệm trên da (Intradermal Skin Testing): Giúp xác định các tác nhân gây dị ứng môi trường (atopy) như phấn hoa, bụi nhà.
• Sinh thiết (Biopsy): Nếu bác sĩ phát hiện các khối u, polyp hoặc tổn thương da bất thường trong tai, một mẫu mô có thể được lấy để sinh thiết và kiểm tra dưới kính hiển vi, xác định bản chất của chúng (lành tính hay ác tính).
• Chụp X-quang, CT hoặc MRI: Trong những trường hợp rất nghiêm trọng, khi nghi ngờ nhiễm trùng tai giữa hoặc tai trong, hoặc có khối u lớn ảnh hưởng đến cấu trúc xương, các phương pháp chẩn đoán hình ảnh này có thể được sử dụng để đánh giá mức độ tổn thương.

Quá trình chẩn đoán kỹ lưỡng này đảm bảo rằng chó của bạn sẽ nhận được phương pháp điều trị chính xác, giải quyết tận gốc nguyên nhân gây ngứa và khó chịu, thay vì chỉ điều trị triệu chứng.

Các phương pháp điều trị hiệu quả cho chó bị ngứa lỗ tai

Sau khi đã xác định được nguyên nhân khiến chó bị ngứa lỗ tai, bác sĩ thú y sẽ đưa ra phác đồ điều trị phù hợp. Việc tuân thủ đúng hướng dẫn của bác sĩ là chìa khóa để đạt được hiệu quả điều trị tốt nhất.

Điều trị tại nhà (áp dụng khi nguyên nhân nhẹ)

Nếu nguyên nhân chỉ là tích tụ ráy tai thông thường hoặc viêm tai nhẹ ở giai đoạn đầu và đã được bác sĩ xác nhận, bạn có thể thực hiện một số biện pháp chăm sóc tại nhà.

• Vệ sinh tai đúng cách:
  • Chuẩn bị: Sử dụng dung dịch làm sạch tai chuyên dụng cho chó được bác sĩ thú y khuyên dùng. Chuẩn bị bông gòn hoặc khăn mềm sạch. Tuyệt đối không sử dụng tăm bông nhét sâu vào ống tai.
  • Thực hiện: Nhẹ nhàng giữ vành tai của chó hướng lên trên. Đổ một lượng nhỏ dung dịch làm sạch vào ống tai (theo hướng dẫn của sản phẩm). Mát xa nhẹ nhàng gốc tai trong khoảng 20-30 giây để dung dịch thấm sâu và làm lỏng ráy tai.
  • Lau sạch: Để chó tự lắc đầu để loại bỏ dịch bẩn. Sau đó, dùng bông gòn hoặc khăn mềm lau sạch dịch và ráy tai bám ở vành tai và lối vào ống tai. Lặp lại cho đến khi tai sạch.
• Sử dụng dung dịch làm sạch tai chuyên dụng: Các sản phẩm này thường chứa các thành phần làm sạch, kháng khuẩn nhẹ và làm dịu. Hãy chọn loại có pH phù hợp với chó và không chứa cồn, tránh gây kích ứng.
• Giữ tai khô thoáng: Sau khi tắm hoặc bơi, hãy dùng bông gòn hoặc khăn mềm lau khô kỹ vành tai và lối vào ống tai. Đối với chó có tai rủ, bạn có thể vén tai lên một thời gian ngắn để không khí lưu thông.

Điều trị theo chỉ định của bác sĩ thú y

Hầu hết các trường hợp chó bị ngứa lỗ tai do nhiễm trùng hoặc ký sinh trùng đều cần đến sự can thiệp của bác sĩ thú y và các loại thuốc đặc trị.

Có thể bạn quan tâm: Chó Bị Khủng Hoảng Tinh Thần: Dấu Hiệu, Nguyên Nhân Và Cách Xử Lý

• Thuốc kháng sinh, kháng nấm:
  • Thuốc nhỏ tai: Đây là phương pháp điều trị phổ biến nhất. Thuốc nhỏ tai thường chứa kháng sinh (cho nhiễm khuẩn), kháng nấm (cho nhiễm nấm men) hoặc kết hợp cả hai, đôi khi kèm theo corticosteroid để giảm viêm và ngứa. Bác sĩ sẽ kê đơn dựa trên kết quả xét nghiệm dịch tai.
  • Thuốc uống: Trong những trường hợp nhiễm trùng nặng, lan rộng, hoặc mạn tính, bác sĩ có thể kê thêm thuốc kháng sinh hoặc kháng nấm dạng uống để đạt hiệu quả toàn thân.
• Thuốc chống viêm, giảm ngứa:
  • Corticosteroid: Có thể dùng dạng nhỏ tai hoặc uống để giảm viêm, sưng và ngứa nhanh chóng, giúp chó dễ chịu hơn và quá trình phục hồi diễn ra tốt hơn. Tuy nhiên, việc sử dụng corticosteroid cần được bác sĩ giám sát chặt chẽ.
  • Thuốc chống dị ứng: Nếu chó bị ngứa lỗ tai do dị ứng, bác sĩ có thể kê thuốc kháng histamine, cyclosporine hoặc các loại thuốc điều hòa miễn dịch khác để kiểm soát phản ứng dị ứng.
• Thuốc diệt ký sinh trùng:
  • Nếu nguyên nhân là ghẻ tai, ve hoặc rận, bác sĩ sẽ kê thuốc nhỏ tai chuyên dụng hoặc thuốc diệt ký sinh trùng dạng uống/bôi tại chỗ. Việc điều trị cần được thực hiện cho cả chó bị bệnh và các vật nuôi khác trong nhà để ngăn ngừa tái nhiễm.
• Phẫu thuật (trong trường hợp nghiêm trọng):
  • Loại bỏ vật thể lạ: Nếu có vật thể lạ mắc kẹt sâu trong tai không thể lấy ra bằng kẹp, phẫu thuật nội soi có thể cần thiết.
  • Loại bỏ khối u/polyp: Các khối u hoặc polyp gây tắc nghẽn hoặc đau đớn sẽ được phẫu thuật cắt bỏ.
  • Phẫu thuật ống tai (TECA – Total Ear Canal Ablation): Trong những trường hợp viêm tai mạn tính, tái phát nhiều lần, gây tổn thương nghiêm trọng đến cấu trúc tai và không đáp ứng với điều trị nội khoa, phẫu thuật cắt bỏ hoàn toàn ống tai có thể được xem xét. Đây là một phẫu thuật lớn và thường chỉ là lựa chọn cuối cùng.

Điều quan trọng là không tự ý sử dụng thuốc cho chó mà không có sự chỉ dẫn của bác sĩ thú y, vì việc dùng sai loại thuốc hoặc liều lượng có thể không hiệu quả, gây ra tác dụng phụ hoặc làm tình trạng bệnh nặng hơn.

Phòng ngừa chó bị ngứa lỗ tai: Chăm sóc tai đúng cách

Phòng bệnh hơn chữa bệnh. Việc thực hiện các biện pháp chăm sóc và phòng ngừa đúng cách có thể giảm đáng kể nguy cơ chó bị ngứa lỗ tai và các vấn đề liên quan.

Lịch trình vệ sinh tai định kỳ

• Tần suất: Tùy thuộc vào giống chó, môi trường sống và mức độ hoạt động. Đối với hầu hết các giống chó, việc kiểm tra tai hàng tuần và vệ sinh định kỳ 2-4 tuần một lần là đủ. Chó có tai dài, rủ (như Cocker Spaniel) hoặc có nhiều lông trong ống tai (như Poodle) có thể cần vệ sinh thường xuyên hơn. Chó thường xuyên bơi lội cũng cần được vệ sinh và làm khô tai ngay sau đó.
• Thực hiện đúng kỹ thuật: Luôn sử dụng dung dịch làm sạch tai chuyên dụng cho chó, không dùng cồn hoặc hydrogen peroxide vì chúng có thể gây kích ứng. Mát xa nhẹ nhàng và lau sạch bằng bông gòn ở vành tai ngoài.

Lựa chọn sản phẩm chăm sóc tai phù hợp

• Dung dịch vệ sinh tai: Chọn loại được bác sĩ thú y khuyên dùng, có độ pH cân bằng, không gây kích ứng và có khả năng làm sạch hiệu quả. Một số sản phẩm còn chứa các thành phần kháng khuẩn nhẹ.
• Bông gòn/khăn mềm: Luôn dùng vật liệu mềm mại, sạch sẽ để lau tai cho chó. Tránh các vật sắc nhọn hoặc tăm bông đẩy sâu vào trong tai.

Chế độ dinh dưỡng và kiểm soát dị ứng

• Chế độ ăn cân bằng: Một chế độ ăn chất lượng cao, cân bằng dinh dưỡng giúp tăng cường hệ miễn dịch cho chó, giảm nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng, bao gồm cả nhiễm trùng tai.
• Phòng ngừa dị ứng thức ăn: Nếu chó của bạn có tiền sử dị ứng, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ thú y về chế độ ăn kiêng đặc biệt hoặc thức ăn thủy phân để tránh các tác nhân gây dị ứng.
• Kiểm soát dị ứng môi trường: Giữ nhà cửa sạch sẽ, hút bụi thường xuyên, sử dụng máy lọc không khí có thể giúp giảm thiểu các tác nhân gây dị ứng như bụi bẩn, phấn hoa, nấm mốc.

Kiểm tra tai thường xuyên

• Thói quen hàng ngày: Hãy tạo thói quen kiểm tra tai chó một cách nhẹ nhàng hàng ngày hoặc vài lần một tuần. Điều này giúp bạn phát hiện sớm bất kỳ dấu hiệu bất thường nào như đỏ, sưng, mùi hôi, hoặc dịch tiết.
• Sau khi hoạt động ngoài trời: Đặc biệt kiểm tra tai chó sau khi chúng chạy chơi ở những khu vực có nhiều cỏ dại, để đảm bảo không có vật thể lạ mắc kẹt.

Bảo vệ chó khỏi môi trường có nguy cơ cao

• Hạn chế tiếp xúc với tác nhân gây dị ứng: Nếu biết chó của bạn dị ứng với một loại phấn hoa cụ thể, hãy hạn chế cho chúng ra ngoài vào mùa phấn hoa đó.
• Tránh nước vào tai: Khi tắm cho chó, hãy nhét bông gòn vào tai chúng để ngăn nước chảy vào. Sau khi tắm hoặc bơi, hãy làm khô tai kỹ lưỡng. Nước đọng lại trong tai là môi trường lý tưởng cho vi khuẩn và nấm men phát triển.
• Kiểm soát ký sinh trùng định kỳ: Sử dụng các sản phẩm diệt ve, rận, ghẻ định kỳ theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y để bảo vệ chó khỏi các ký sinh trùng gây bệnh tai.

Bằng cách áp dụng những biện pháp phòng ngừa này một cách kiên trì, bạn có thể giúp chú chó của mình có đôi tai khỏe mạnh, tránh xa nỗi lo chó bị ngứa lỗ tai và những khó chịu mà nó gây ra.

Khi nào cần đưa chó đến bác sĩ thú y ngay lập tức?

Mặc dù có những trường hợp chó bị ngứa lỗ tai nhẹ có thể được xử lý tại nhà dưới sự hướng dẫn của bác sĩ, nhưng có những dấu hiệu rõ ràng cho thấy tình trạng này đang nghiêm trọng và cần được can thiệp y tế khẩn cấp.

Dấu hiệu khẩn cấp

• Đau đớn dữ dội: Chó rên rỉ liên tục, gầm gừ, hoặc tỏ ra hung dữ khi bạn cố gắng chạm vào tai hoặc thậm chí khi chúng không bị chạm vào. Điều này cho thấy tai đang rất viêm và đau.
• Dịch mủ đậm đặc, màu vàng hoặc xanh: Đặc biệt nếu kèm theo mùi hôi thối khó chịu, đây là dấu hiệu của nhiễm trùng vi khuẩn nghiêm trọng.
• Sưng tấy nghiêm trọng ở vành tai hoặc ống tai: Sưng quá mức có thể gây đau, tắc nghẽn ống tai và cần được điều trị nhanh chóng.
• Chó nghiêng đầu sang một bên liên tục hoặc mất thăng bằng: Đây là những dấu hiệu đáng lo ngại cho thấy nhiễm trùng có thể đã lan vào tai giữa hoặc tai trong, ảnh hưởng đến hệ thống tiền đình và có thể gây mất thính giác vĩnh viễn hoặc các vấn đề thần kinh khác.
• Chảy máu từ tai: Bất kỳ dấu hiệu chảy máu nào từ tai đều cần được kiểm tra ngay lập tức để loại trừ chấn thương nghiêm trọng hoặc các vấn đề sức khỏe khác.
• Vật thể lạ nhìn thấy rõ hoặc nghi ngờ có vật thể lạ sâu bên trong: Việc cố gắng tự lấy vật thể lạ có thể gây tổn thương nghiêm trọng. Bác sĩ thú y có dụng cụ chuyên dụng và kỹ năng để xử lý an toàn.
• Sốt, chán ăn, hoặc thờ ơ: Nếu các triệu chứng tai đi kèm với các dấu hiệu bệnh tật toàn thân như sốt cao, chó mệt mỏi, bỏ ăn hoặc không muốn chơi đùa, đây có thể là dấu hiệu nhiễm trùng đã lan rộng.
• Các triệu chứng không cải thiện hoặc trở nên tồi tệ hơn sau 1-2 ngày điều trị tại nhà: Nếu bạn đã vệ sinh tai hoặc áp dụng các biện pháp nhẹ nhàng nhưng tình trạng ngứa và các dấu hiệu khác không giảm bớt mà còn nặng hơn, hãy đưa chó đến thú y.

Nguy cơ biến chứng nếu chậm trễ

Việc trì hoãn điều trị khi chó bị ngứa lỗ tai có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm:

• Nhiễm trùng tai mạn tính: Nhiễm trùng không được điều trị dứt điểm có thể tái phát liên tục, gây khó khăn trong điều trị và ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống của chó.
• Tổn thương cấu trúc tai vĩnh viễn: Viêm nhiễm kéo dài có thể làm dày và hẹp ống tai, gây tắc nghẽn vĩnh viễn. Màng nhĩ có thể bị thủng, dẫn đến giảm thính lực hoặc điếc.
• Khối máu tụ ở vành tai (Aural Hematoma): Do chó gãi hoặc lắc đầu quá mạnh, các mạch máu nhỏ trong vành tai có thể bị vỡ, tạo thành khối máu tụ lớn, gây sưng đau và biến dạng tai. Khối máu tụ này thường cần phẫu thuật để dẫn lưu.
• Nhiễm trùng lan rộng: Nhiễm trùng tai giữa hoặc tai trong có thể lan đến não (viêm màng não) hoặc xương sọ, gây ra các vấn đề thần kinh nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng.
• Giảm thính lực hoặc điếc: Đây là biến chứng đáng buồn nhất, ảnh hưởng vĩnh viễn đến khả năng nghe của chó.

Vì những lý do này, việc nhận biết các dấu hiệu cảnh báo và tìm kiếm sự giúp đỡ của bác sĩ thú y kịp thời là vô cùng quan trọng để đảm bảo sức khỏe và sự thoải mái cho người bạn bốn chân của bạn.

Kết luận

Chó bị ngứa lỗ tai không chỉ là một vấn đề gây khó chịu mà còn là dấu hiệu cảnh báo cho nhiều bệnh lý tiềm ẩn, từ các vấn đề nhẹ như ký sinh trùng đến các nhiễm trùng nghiêm trọng hoặc dị ứng. Việc chủ nuôi chú ý quan sát các dấu hiệu bất thường, chủ động vệ sinh tai đúng cách và đưa chó đi thăm khám thú y kịp thời là yếu tố then chốt để bảo vệ sức khỏe thính giác và chất lượng cuộc sống của chúng. Đừng ngần ngại tìm kiếm sự trợ giúp chuyên nghiệp ngay khi bạn nhận thấy bất kỳ triệu chứng đáng lo ngại nào, bởi một sự can thiệp sớm sẽ giúp chú chó của bạn nhanh chóng trở lại trạng thái khỏe mạnh và vui vẻ.

Cập Nhật Lúc Tháng mười một 21, 2025 by Thanh Thảo