Tình trạng chó bị liệt sau sinh là một trong những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng và đáng báo động mà các chủ nuôi chó mẹ có thể gặp phải. Giai đoạn sinh nở và nuôi con non là thời kỳ đầy thử thách đối với cơ thể chó mẹ, đòi hỏi năng lượng và nguồn dinh dưỡng dồi dào. Bất kỳ sự thiếu hụt hoặc biến chứng nào cũng có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, trong đó có tình trạng liệt, đặc biệt là liệt chân sau. Việc nhận biết sớm nguyên nhân, triệu chứng và có phương pháp xử lý kịp thời, khoa học sẽ giúp cứu sống chó mẹ và đảm bảo sức khỏe cho đàn con. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết, đáng tin cậy về tình trạng này, từ nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết đến các biện pháp điều trị và phòng ngừa hiệu quả.
Hướng Dẫn Sơ Cứu Ban Đầu và Các Bước Xử Lý Khi Chó Mẹ Bị Liệt Sau Sinh
Khi phát hiện chó mẹ có dấu hiệu liệt sau sinh, việc hành động nhanh chóng và đúng cách là cực kỳ quan trọng để bảo vệ tính mạng và sức khỏe của chúng. Dưới đây là các bước sơ cứu và xử lý ban đầu mà chủ nuôi cần thực hiện:
- Giữ Bình Tĩnh và Đảm Bảo An Toàn Cho Chó Mẹ: Tránh hoảng loạn để có thể đưa ra quyết định hợp lý. Đảm bảo chó mẹ nằm ở nơi yên tĩnh, ấm áp, tránh xa các tác nhân gây căng thẳng hoặc nguy hiểm.
- Tách Biệt Với Đàn Con Nếu Cần: Nếu chó mẹ có dấu hiệu run rẩy, co giật hoặc không thể chăm sóc con, hãy nhẹ nhàng tách các chó con ra và đặt chúng ở nơi an toàn, ấm áp, đảm bảo được bú sữa thay thế hoặc được chăm sóc bởi chó mẹ khác nếu có thể.
- Kiểm Tra Tình Trạng Sức Khỏe Ban Đầu: Quan sát các dấu hiệu sinh tồn cơ bản như nhịp thở, màu sắc nướu, mức độ phản ứng. Nếu chó mẹ có dấu hiệu sốt (thân nhiệt trên 39.5°C), run rẩy, co giật hoặc khó thở, đây là trường hợp cấp cứu khẩn cấp.
- Không Tự Ý Cho Ăn Uống Hoặc Dùng Thuốc: Trừ khi có chỉ dẫn rõ ràng từ bác sĩ thú y, không tự ý cho chó mẹ ăn, uống hoặc dùng bất kỳ loại thuốc nào, đặc biệt là các loại thuốc bổ sung canxi. Việc này có thể gây nguy hiểm nếu nguyên nhân liệt không phải do hạ canxi máu.
- Liên Hệ Ngay Lập Tức Với Bác Sĩ Thú Y: Đây là bước quan trọng nhất. Cung cấp đầy đủ thông tin về thời điểm sinh, số lượng con, các triệu chứng cụ thể, và bất kỳ loại thuốc hoặc thực phẩm bổ sung nào đã cho chó mẹ dùng. Bác sĩ thú y sẽ hướng dẫn các bước tiếp theo và chuẩn bị cho việc thăm khám cấp cứu.
Nguyên Nhân Chó Bị Liệt Sau Sinh
Tình trạng chó mẹ bị liệt sau sinh có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, từ rối loạn chuyển hóa cấp tính đến chấn thương hoặc các bệnh lý tiềm ẩn. Việc xác định đúng nguyên nhân là chìa khóa để điều trị hiệu quả.
Eclampsia (Sốt Sữa – Hạ Canxi Máu)
Eclampsia, hay còn gọi là sốt sữa, là một trong những nguyên nhân phổ biến và nguy hiểm nhất gây liệt ở chó mẹ sau sinh. Đây là tình trạng cấp tính do nồng độ canxi trong máu giảm đột ngột và nghiêm trọng (hypocalcemia) trong giai đoạn cuối thai kỳ hoặc đầu giai đoạn cho con bú. Khi chó mẹ tiết sữa, một lượng lớn canxi được rút ra khỏi cơ thể để cung cấp cho chó con, đặc biệt là với những đàn con đông hoặc chó con lớn. Nếu chế độ ăn của chó mẹ không đủ canxi hoặc cơ chế điều hòa canxi của cơ thể bị rối loạn, tình trạng hạ canxi máu sẽ xảy ra.
Các triệu chứng ban đầu của eclampsia bao gồm bồn chồn, thở hổn hển, run rẩy cơ bắp, dáng đi loạng choạng. Nếu không được điều trị kịp thời, tình trạng này có thể nhanh chóng tiến triển thành co giật, mất ý thức và cuối cùng là tử vong. Eclampsia là một cấp cứu thú y và cần được xử lý khẩn cấp bằng cách truyền canxi tĩnh mạch.
Chấn Thương Cột Sống Hoặc Dây Thần Kinh
Quá trình sinh nở, đặc biệt là khi kéo dài hoặc khó khăn, có thể gây ra chấn thương thực thể cho chó mẹ. Sự căng thẳng quá mức lên cột sống, cơ bắp và dây thần kinh vùng chậu có thể dẫn đến liệt tạm thời hoặc vĩnh viễn. Chó mẹ có thể bị co thắt cơ, căng giãn dây chằng hoặc thậm chí là thoát vị đĩa đệm do những cử động mạnh hoặc tư thế không thuận lợi trong quá trình rặn đẻ.
Một số trường hợp, nếu chó con quá lớn hoặc tư thế thai không đúng, bác sĩ thú y có thể cần can thiệp kéo thai hoặc thực hiện phẫu thuật mổ lấy thai. Các thao tác này, dù cần thiết, vẫn có nguy cơ gây ra chấn thương nhỏ cho vùng cột sống hoặc dây thần kinh ngoại biên của chó mẹ, dẫn đến yếu liệt chi sau.
Viêm Nhiễm Sau Sinh (Nhiễm Trùng Tử Cung, Viêm Vú)
Nhiễm trùng sau sinh là một biến chứng nghiêm trọng có thể ảnh hưởng đến toàn bộ cơ thể chó mẹ, bao gồm cả hệ thần kinh.
- Viêm tử cung (Metritis): Là tình trạng viêm nhiễm tử cung sau khi sinh, thường do sót nhau thai, thai chết lưu hoặc nhiễm khuẩn từ môi trường. Viêm tử cung gây sốt cao, chán ăn, thờ ơ, tiết dịch âm đạo có mùi hôi. Độc tố từ vi khuẩn có thể lan khắp cơ thể, gây suy nhược, sốc nhiễm trùng, và ảnh hưởng đến chức năng thần kinh, dẫn đến yếu liệt hoặc không đứng vững.
- Viêm vú (Mastitis): Là tình trạng viêm nhiễm một hoặc nhiều tuyến vú, thường do vi khuẩn xâm nhập qua núm vú bị tổn thương. Viêm vú gây đau đớn dữ dội ở vú, sưng, nóng, đỏ, và chó mẹ có thể sốt. Cơn đau dữ dội và tình trạng nhiễm trùng toàn thân cũng có thể khiến chó mẹ trở nên yếu ớt, không muốn di chuyển hoặc thậm chí không thể đứng vững, gây cảm giác như bị liệt.
Thiếu Hụt Dinh Dưỡng Nghiêm Trọng
Mặc dù ít gây liệt cấp tính như eclampsia, nhưng thiếu hụt dinh dưỡng kéo dài trong thai kỳ và sau sinh có thể làm suy yếu cơ thể chó mẹ một cách đáng kể. Một chế độ ăn không đủ protein, vitamin (đặc biệt là nhóm B và D), và khoáng chất (như photpho, magie) sẽ làm cơ bắp suy nhược, xương yếu đi và ảnh hưởng đến chức năng thần kinh. Điều này khiến chó mẹ dễ bị kiệt sức, mất sức bền và có thể dẫn đến việc không thể đứng vững hoặc di chuyển bình thường, tạo cảm giác bị liệt. Dinh dưỡng kém cũng làm giảm khả năng phục hồi sau sinh và tăng nguy cơ mắc các bệnh khác.
Các Bệnh Lý Thần Kinh Tiềm Ẩn
Một số chó mẹ có thể mắc các bệnh lý thần kinh tiềm ẩn mà chỉ bộc phát hoặc trở nên nghiêm trọng hơn dưới áp lực của quá trình sinh sản.
- Bệnh đĩa đệm (Intervertebral Disc Disease – IVDD): Đây là bệnh thoái hóa đĩa đệm cột sống, thường gặp ở một số giống chó như Dachshund, Beagle, Cocker Spaniel. Áp lực khi mang thai và rặn đẻ có thể làm nặng thêm tình trạng đĩa đệm bị thoát vị, chèn ép tủy sống và gây liệt đột ngột.
- Bệnh thoái hóa tủy (Degenerative Myelopathy – DM): Là một bệnh thoái hóa tiến triển của tủy sống, thường gặp ở chó lớn tuổi thuộc một số giống chó như German Shepherd. Mặc dù ít bộc phát cấp tính sau sinh, nhưng quá trình mang thai có thể là yếu tố làm trầm trọng thêm các triệu chứng, khiến chó mẹ biểu hiện yếu liệt chi sau rõ rệt hơn.
- Khối u tủy sống: Các khối u phát triển trong hoặc xung quanh tủy sống cũng có thể gây chèn ép và liệt. Giai đoạn mang thai và sinh con có thể làm tăng áp lực lên vùng này, khiến các triệu chứng trở nên rõ ràng.
Tác Dụng Phụ Của Thuốc Gây Mê/Gây Tê

Có thể bạn quan tâm: Chó Bị Khủng Hoảng Tinh Thần: Dấu Hiệu, Nguyên Nhân Và Cách Xử Lý
Nếu chó mẹ phải trải qua phẫu thuật mổ lấy thai (C-section), thuốc gây mê hoặc gây tê được sử dụng có thể có tác dụng phụ ảnh hưởng đến hệ thần kinh hoặc cơ bắp. Mặc dù các bác sĩ thú y luôn tính toán liều lượng cẩn thận, một số chó có thể nhạy cảm hơn với thuốc, dẫn đến tình trạng yếu chân, đi loạng choạng hoặc thậm chí là liệt tạm thời sau khi thuốc hết tác dụng. Tình trạng này thường chỉ kéo dài trong vài giờ đến một ngày và thường tự hồi phục. Tuy nhiên, nó vẫn cần được theo dõi để loại trừ các nguyên nhân nghiêm trọng khác.
Triệu Chứng Đi Kèm Khi Chó Bị Liệt Sau Sinh
Việc nhận biết các triệu chứng đi kèm với tình trạng liệt là rất quan trọng để chủ nuôi có thể cung cấp thông tin chính xác cho bác sĩ thú y và giúp quá trình chẩn đoán được nhanh chóng.
Dấu Hiệu Ban Đầu Của Eclampsia
Nếu nguyên nhân là eclampsia (hạ canxi máu), các dấu hiệu thường xuất hiện đột ngột và tiến triển nhanh chóng:
- Bồn chồn, lo lắng: Chó mẹ trở nên không yên, đi lại vô định hoặc cào cắn liên tục.
- Thở hổn hển, nhịp tim nhanh: Dù không vận động nặng, chó vẫn thở dốc, cho thấy cơ thể đang phải hoạt động quá sức.
- Run rẩy cơ bắp: Đặc biệt rõ ở vùng chân và mặt. Các cơn co thắt cơ nhỏ không kiểm soát.
- Mất phương hướng, đi loạng choạng: Chó có thể đi không vững, vấp ngã, không thể duy trì thăng bằng.
- Nướu tái nhợt hoặc đỏ sậm: Dấu hiệu của sự rối loạn tuần hoàn.
Triệu Chứng Liệt Cụ Thể
Triệu chứng liệt có thể biểu hiện ở mức độ khác nhau:
- Yếu chi sau: Đây là biểu hiện phổ biến nhất, chó mẹ không thể đứng vững bằng hai chân sau, đi lại khó khăn, dáng đi xiêu vẹo, lết đi hoặc kéo lê chân.
- Mất khả năng đứng lên hoặc di chuyển: Trong trường hợp nặng, chó hoàn toàn không thể đứng dậy hoặc thay đổi tư thế.
- Giảm hoặc mất phản xạ: Phản xạ co chân khi bị kích thích (ví dụ: nhéo nhẹ kẽ móng chân) có thể bị giảm hoặc mất hoàn toàn, tùy thuộc vào mức độ tổn thương thần kinh.
- Mất kiểm soát bàng quang và ruột: Trong các trường hợp liệt nặng do tổn thương tủy sống, chó có thể không kiểm soát được việc đi tiểu hoặc đại tiện.
Các Dấu Hiệu Sức Khỏe Tổng Quát Bất Thường
Ngoài các triệu chứng liên quan đến hệ thần kinh, chó mẹ bị liệt sau sinh còn có thể biểu hiện các dấu hiệu toàn thân khác, tùy thuộc vào nguyên nhân:
- Sốt: Thân nhiệt cao là dấu hiệu của nhiễm trùng (viêm tử cung, viêm vú) hoặc viêm.
- Chán ăn hoặc bỏ ăn hoàn toàn: Chó mẹ mất hứng thú với thức ăn và nước uống.
- Thờ ơ, suy nhược: Thiếu năng lượng, chỉ muốn nằm một chỗ, không tương tác với chủ hoặc chó con.
- Thay đổi hành vi chăm sóc con: Có thể không quan tâm đến chó con, hoặc trở nên hung dữ nếu bị đau đớn.
- Vú sưng, nóng, đỏ, đau: Dấu hiệu của viêm vú.
- Tiết dịch âm đạo bất thường: Dịch có màu sắc lạ (xanh, đen), mùi hôi khó chịu, là dấu hiệu của viêm tử cung.
- Co giật (Convulsions): Là dấu hiệu của eclampsia nặng hoặc các vấn đề thần kinh nghiêm trọng khác. Đây là tình trạng cấp cứu khẩn cấp.
Chẩn Đoán Tình Trạng Liệt Sau Sinh Ở Chó
Để xác định chính xác nguyên nhân khiến chó bị liệt sau sinh, bác sĩ thú y sẽ tiến hành một loạt các xét nghiệm và thăm khám chuyên sâu. Quá trình chẩn đoán toàn diện giúp đưa ra phác đồ điều trị phù hợp nhất.
Đầu tiên, bác sĩ thú y sẽ thu thập thông tin chi tiết từ chủ nuôi về lịch sử sinh sản, chế độ dinh dưỡng, các triệu chứng xuất hiện, thời gian kéo dài và bất kỳ loại thuốc nào chó mẹ đã sử dụng. Tiếp theo là quá trình thăm khám lâm sàng kỹ lưỡng, bao gồm kiểm tra thân nhiệt, nhịp tim, nhịp thở, kiểm tra phản xạ thần kinh, đánh giá trạng thái cơ bắp, kiểm tra các khớp và cột sống, cũng như kiểm tra vú và tử cung để tìm dấu hiệu nhiễm trùng.
Các xét nghiệm máu là bước không thể thiếu để đánh giá tổng thể sức khỏe của chó mẹ. Trong đó, xét nghiệm nồng độ canxi, phốt pho, magie trong máu là cực kỳ quan trọng để chẩn đoán eclampsia. Ngoài ra, công thức máu toàn phần (CBC) và sinh hóa máu giúp phát hiện dấu hiệu viêm nhiễm, thiếu máu, hoặc các rối loạn chức năng gan, thận. Nếu nghi ngờ nhiễm trùng, có thể cần lấy mẫu dịch tử cung hoặc sữa để nuôi cấy và xác định loại vi khuẩn gây bệnh.
Trong trường hợp nghi ngờ có tổn thương cột sống hoặc dây thần kinh, các phương pháp chẩn đoán hình ảnh sẽ được chỉ định. Chụp X-quang cột sống giúp phát hiện các vấn đề về xương, khớp, thoát vị đĩa đệm nghiêm trọng. Đối với các tổn thương phức tạp hơn hoặc chèn ép tủy sống, bác sĩ có thể yêu cầu chụp cộng hưởng từ (MRI) hoặc chụp cắt lớp vi tính (CT scan) để có cái nhìn chi tiết về cấu trúc thần kinh. Những phương pháp này đặc biệt hữu ích để xác định khối u, viêm nhiễm hoặc các bệnh lý thoái hóa tủy sống.
Phương Pháp Điều Trị Chó Bị Liệt Sau Sinh
Việc điều trị chó bị liệt sau sinh phụ thuộc hoàn toàn vào nguyên nhân gây bệnh đã được chẩn đoán. Mỗi nguyên nhân sẽ có phác đồ điều trị riêng biệt, và thường đòi hỏi sự can thiệp y tế khẩn cấp.
Cấp Cứu Hạ Canxi Máu (Eclampsia)

Có thể bạn quan tâm: Hiểu Rõ Về Chó Bị Khuỳnh Chân Trước: Nguyên Nhân, Dấu Hiệu & Giải Pháp
Khi chẩn đoán xác định chó mẹ bị eclampsia, việc cấp cứu hạ canxi máu là ưu tiên hàng đầu. Bác sĩ thú y sẽ tiến hành truyền canxi gluconate đường tĩnh mạch một cách chậm rãi và cẩn thận, đồng thời theo dõi nhịp tim của chó mẹ để tránh các biến chứng. Sau khi tình trạng cấp tính được kiểm soát, chó mẹ sẽ được bổ sung canxi đường uống cùng với vitamin D để tăng cường hấp thu canxi. Trong một số trường hợp, nếu chó mẹ vẫn đang cho con bú và các triệu chứng nghiêm trọng, việc tách chó con ra và cho bú sữa thay thế là cần thiết để giảm gánh nặng canxi cho chó mẹ.
Điều Trị Chấn Thương Và Bệnh Lý Cột Sống
Nếu nguyên nhân là chấn thương cột sống hoặc các bệnh lý đĩa đệm, phương pháp điều trị sẽ tập trung vào giảm đau, giảm viêm và bảo vệ tủy sống. Chó mẹ sẽ được yêu cầu nghỉ ngơi tuyệt đối trong một chiếc lồng hoặc khu vực nhỏ để hạn chế vận động. Các loại thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs) hoặc corticosteroid sẽ được sử dụng để giảm sưng và đau. Vật lý trị liệu có thể được khuyến nghị sau giai đoạn cấp tính để giúp phục hồi chức năng vận động. Trong những trường hợp nghiêm trọng có chèn ép tủy sống hoặc thoát vị đĩa đệm nặng, phẫu thuật có thể là cần thiết để giải phóng áp lực và khôi phục chức năng thần kinh.
Xử Lý Nhiễm Trùng
Khi chó mẹ bị liệt do nhiễm trùng (viêm tử cung hoặc viêm vú), việc điều trị bằng kháng sinh là bắt buộc. Bác sĩ thú y sẽ lựa chọn loại kháng sinh phù hợp dựa trên kết quả nuôi cấy vi khuẩn (nếu có) hoặc dựa trên kinh nghiệm.
- Đối với viêm tử cung: Ngoài kháng sinh, có thể cần dùng thuốc co tử cung để giúp đẩy dịch mủ ra ngoài. Trong trường hợp nặng hoặc mãn tính, phẫu thuật cắt bỏ tử cung có thể được xem xét.
- Đối với viêm vú: Có thể cần chườm ấm, massage nhẹ nhàng vùng vú bị viêm để giúp sữa lưu thông. Trong trường hợp áp xe, có thể cần dẫn lưu mủ.
Bổ Sung Dinh Dưỡng Và Phục Hồi Chức Năng
Đối với chó mẹ bị suy nhược do thiếu hụt dinh dưỡng, việc điều chỉnh chế độ ăn là cực kỳ quan trọng. Chế độ ăn cần giàu protein chất lượng cao, vitamin và khoáng chất, đặc biệt là canxi, phốt pho, vitamin D và B-complex. Bác sĩ thú y có thể khuyến nghị các loại thực phẩm bổ sung chuyên biệt.
Sau khi các nguyên nhân cấp tính được xử lý, chó mẹ cần một quá trình phục hồi chức năng lâu dài. Vật lý trị liệu, các bài tập nhẹ nhàng, massage và hydrotherapy (thủy liệu pháp) có thể giúp tăng cường sức mạnh cơ bắp, cải thiện khả năng vận động và phản xạ thần kinh. Việc chăm sóc và hỗ trợ từ chủ nuôi đóng vai trò rất lớn trong quá trình này.
Chăm Sóc Chó Mẹ Sau Khi Bị Liệt: Hành Trình Hồi Phục
Chăm sóc một chó mẹ bị liệt sau sinh đòi hỏi sự kiên nhẫn, tận tâm và hiểu biết. Quá trình hồi phục có thể kéo dài và đầy thử thách, nhưng với sự chăm sóc đúng đắn, nhiều chó mẹ có thể hồi phục đáng kể. Để tìm hiểu thêm về các loài động vật và công tác bảo tồn, quý vị có thể ghé thăm Hanoi Zoo.
Môi Trường Sống Và Vệ Sinh
Điều quan trọng nhất là tạo một môi trường sống an toàn, thoải mái và vệ sinh cho chó mẹ.
- Giường nằm: Sử dụng đệm lót mềm mại, dày dặn để ngăn ngừa loét điểm tỳ đè, đặc biệt ở hông, khuỷu tay và mắt cá chân. Đệm cần được giữ khô ráo và sạch sẽ.
- Vệ sinh thường xuyên: Đối với chó mẹ không thể kiểm soát việc đi tiểu/đại tiện, cần thay đổi đệm lót ngay lập tức sau khi chúng thải chất. Vệ sinh da và lông bằng khăn ẩm hoặc sữa tắm khô chuyên dụng để tránh viêm da và nhiễm trùng.
- Xoay người: Nếu chó mẹ không thể tự di chuyển, cần xoay người chúng vài giờ một lần để phân tán áp lực lên các vùng cơ thể, giúp máu lưu thông và ngăn ngừa loét.
Dinh Dưỡng Và Bổ Sung
Dinh dưỡng đóng vai trò then chốt trong quá trình hồi phục. Chó mẹ cần một chế độ ăn giàu năng lượng, protein chất lượng cao để tái tạo cơ bắp và phục hồi sức khỏe tổng thể.
- Thức ăn dễ tiêu: Chọn thức ăn ướt hoặc thức ăn hạt ngâm mềm, dễ nuốt và dễ tiêu hóa.
- Bổ sung vi chất: Tiếp tục bổ sung canxi, vitamin D, vitamin B-complex theo chỉ dẫn của bác sĩ thú y để hỗ trợ xương khớp và hệ thần kinh. Các axit béo omega-3 cũng có lợi cho sức khỏe tổng thể và giảm viêm.
- Hydrat hóa: Đảm bảo chó mẹ luôn có đủ nước sạch. Nếu chó không tự uống được, cần hỗ trợ cho uống bằng xi lanh nhỏ.
Giám Sát Sức Khỏe Và Tương Tác
Việc theo dõi sát sao tình trạng sức khỏe của chó mẹ là cần thiết.
- Quan sát các dấu hiệu: Kiểm tra thân nhiệt, sự thèm ăn, khả năng đi vệ sinh, và bất kỳ dấu hiệu bất thường nào khác. Ghi lại các tiến triển hoặc thụt lùi để báo cáo cho bác sĩ thú y.
- Vật lý trị liệu tại nhà: Theo hướng dẫn của bác sĩ, thực hiện các bài tập vật lý trị liệu nhẹ nhàng như co duỗi chân thụ động, massage cơ bắp để duy trì sự linh hoạt và kích thích tuần hoàn máu.
- Tương tác và động viên: Chó mẹ cần sự quan tâm và tình yêu thương của chủ nuôi. Vuốt ve, trò chuyện nhẹ nhàng, và tạo điều kiện cho chúng tương tác với môi trường xung quanh (nếu tình trạng cho phép) để giảm căng thẳng và tăng cường tinh thần.
Tách Con Nếu Cần
Trong trường hợp chó mẹ quá yếu, không thể tự chăm sóc con hoặc có nguy cơ lây nhiễm bệnh cho con, việc tách chó con ra khỏi mẹ là cần thiết. Điều này giúp chó mẹ tập trung hoàn toàn vào việc hồi phục sức khỏe mà không phải gánh thêm áp lực tiết sữa. Các chó con sẽ cần được nuôi bộ bằng sữa công thức chuyên dụng cho chó con và được giữ ấm. Quyết định này cần được thảo luận kỹ lưỡng với bác sĩ thú y để đảm bảo lợi ích tốt nhất cho cả chó mẹ và chó con.

Có thể bạn quan tâm: Chó Bị Hôi Miệng Phải Làm Sao? Giải Pháp Toàn Diện Từ Chuyên Gia
Phòng Ngừa Tình Trạng Chó Bị Liệt Sau Sinh
Phòng ngừa luôn tốt hơn chữa bệnh, đặc biệt đối với một tình trạng nghiêm trọng như chó bị liệt sau sinh. Chủ nuôi có thể chủ động thực hiện nhiều biện pháp để giảm thiểu nguy cơ này.
Chế Độ Dinh Dưỡng Toàn Diện Khi Mang Thai
Đây là yếu tố quan trọng nhất để phòng ngừa các biến chứng sau sinh.
- Thức ăn chất lượng cao: Chó mẹ mang thai cần được cung cấp thức ăn chuyên biệt cho chó mang thai và cho con bú, giàu năng lượng, protein, vitamin và khoáng chất.
- Kiểm soát cân nặng: Tránh để chó mẹ quá gầy hoặc quá béo. Cân nặng lý tưởng giúp giảm nguy cơ biến chứng khi sinh.
- Bổ sung canxi hợp lý: Việc bổ sung canxi trong thai kỳ cần được thực hiện CỰC KỲ CẨN TRỌNG và chỉ dưới sự hướng dẫn của bác sĩ thú y. Bổ sung canxi quá mức trước sinh có thể phản tác dụng, ức chế cơ chế điều hòa canxi tự nhiên của cơ thể và làm tăng nguy cơ eclampsia sau sinh. Thay vào đó, hãy tập trung vào chế độ ăn cân bằng.
Khám Thai Định Kỳ
Đưa chó mẹ đi khám thai định kỳ tại phòng khám thú y là điều cần thiết để theo dõi sức khỏe của chó mẹ và sự phát triển của thai nhi.
- Kiểm tra sức khỏe tổng quát: Bác sĩ sẽ đánh giá tình trạng thể chất của chó mẹ, kiểm tra huyết áp và các chỉ số quan trọng khác.
- Xác định số lượng và kích thước thai nhi: Giúp ước tính độ khó của quá trình sinh và phát hiện sớm các nguy cơ như thai quá lớn, số lượng con quá đông.
- Tư vấn dinh dưỡng: Bác sĩ sẽ đưa ra lời khuyên cụ thể về chế độ ăn và các chất bổ sung cần thiết.
Chăm Sóc Sau Sinh Chu Đáo
Giai đoạn sau sinh, đặc biệt là vài tuần đầu, là thời điểm chó mẹ dễ bị tổn thương nhất.
- Theo dõi sát sao: Quan sát chó mẹ liên tục trong những ngày đầu sau sinh để phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường như run rẩy, khó thở, đi lại khó khăn, chán ăn, sốt.
- Môi trường ấm áp, yên tĩnh: Đảm bảo chó mẹ và chó con có một không gian riêng tư, sạch sẽ, ấm áp và không bị quấy rầy để giảm căng thẳng và tạo điều kiện hồi phục tốt nhất.
- Bổ sung hợp lý sau sinh: Sau khi sinh, đặc biệt trong giai đoạn cho con bú, nhu cầu canxi của chó mẹ tăng vọt. Lúc này, việc bổ sung canxi và vitamin D (nếu cần) theo đúng liều lượng chỉ dẫn của bác sĩ thú y là rất quan trọng để ngăn ngừa eclampsia.
Cẩn Trọng Với Việc Bổ Sung Canxi Quá Mức
Như đã đề cập, việc bổ sung canxi không đúng cách trong thai kỳ có thể làm tăng nguy cơ hạ canxi máu sau sinh. Khi chó mẹ được bổ sung canxi từ bên ngoài trong suốt thai kỳ, cơ thể chúng có thể giảm sản xuất hormone PTH (Parathyroid Hormone) – hormone có nhiệm vụ điều hòa canxi trong máu. Sau khi sinh, khi nhu cầu canxi tăng đột biến để tạo sữa, cơ thể chó mẹ có thể không kịp kích hoạt lại cơ chế điều hòa này, dẫn đến tụt canxi máu nghiêm trọng. Do đó, hãy luôn tham khảo ý kiến bác sĩ thú y trước khi quyết định bổ sung bất kỳ loại vitamin hay khoáng chất nào.
Những Lưu Ý Quan Trọng Khác Cho Chủ Nuôi
Khi đối mặt với tình trạng chó bị liệt sau sinh, chủ nuôi cần ghi nhớ một số nguyên tắc cơ bản để đảm bảo an toàn và hiệu quả trong quá trình xử lý và điều trị.
Đầu tiên và quan trọng nhất, tuyệt đối không tự ý chẩn đoán hoặc điều trị bệnh cho chó mẹ. Các triệu chứng của tình trạng liệt có thể giống nhau nhưng nguyên nhân lại rất đa dạng và cần được xác định chính xác bởi chuyên gia. Việc tự ý cho chó dùng thuốc, đặc biệt là canxi, có thể gây hậu quả nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng chó mẹ. Một liều canxi không phù hợp có thể làm trầm trọng thêm tình trạng hoặc gây ra các biến chứng tim mạch.
Thứ hai, hãy luôn liên hệ ngay lập tức với bác sĩ thú y khi phát hiện bất kỳ dấu hiệu bất thường nào. Liệt sau sinh là một cấp cứu thú y, và mỗi phút trôi qua đều có thể ảnh hưởng đến khả năng hồi phục của chó mẹ. Cung cấp thông tin chi tiết và chính xác về tình trạng của chó mẹ cho bác sĩ sẽ giúp họ đưa ra chẩn đoán nhanh chóng và phác đồ điều trị phù hợp nhất.
Thứ ba, hãy kiên nhẫn và dành nhiều tình yêu thương cho chó mẹ trong suốt quá trình điều trị và hồi phục. Đây là một giai đoạn khó khăn đối với cả chó mẹ và chủ nuôi. Sự chăm sóc tận tâm, động viên tinh thần, và tuân thủ nghiêm ngặt các hướng dẫn của bác sĩ thú y sẽ đóng vai trò then chốt trong việc giúp chó mẹ vượt qua thử thách này.
Kết luận
Tình trạng chó bị liệt sau sinh là một vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, có thể gây ra nhiều lo lắng cho các chủ nuôi. Tuy nhiên, với sự hiểu biết đúng đắn về các nguyên nhân tiềm tàng như eclampsia, chấn thương, viêm nhiễm hoặc các bệnh lý thần kinh, cùng với việc nhận diện sớm các triệu chứng và hành động kịp thời, khả năng phục hồi của chó mẹ là rất cao. Việc phòng ngừa thông qua chế độ dinh dưỡng cân bằng, khám thai định kỳ và chăm sóc chu đáo sau sinh là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe cho chó mẹ, đảm bảo một quá trình sinh nở an toàn và hạnh phúc. Đừng ngần ngại tìm kiếm sự trợ giúp từ bác sĩ thú y khi cần thiết, bởi sự can thiệp chuyên nghiệp sẽ mang lại kết quả tốt nhất.
Cập Nhật Lúc Tháng mười một 21, 2025 by Thanh Thảo
