Chăm sóc chó sau khi phối giống là một công việc đòi hỏi kiến thức, sự kiên nhẫn và tình yêu thương sâu sắc. Trong giai đoạn này, chó cái bắt đầu quá trình mang thai, một hành trình quan trọng và nhạy cảm, nơi cơ thể và tinh thần của chúng trải qua nhiều thay đổi đáng kể. Những người nuôi chó, đặc biệt là những ai lần đầu tiên cho chó sinh sản, cần hiểu rõ về chế độ dinh dưỡng, môi trường sống, chăm sóc sức khỏe và các dấu hiệu cần theo dõi để đảm bảo cả mẹ và chó con đều khỏe mạnh.
Bài viết này cung cấp một cái nhìn toàn diện, dựa trên kiến thức động vật học và kinh nghiệm chăm sóc thực tế, nhằm hướng dẫn bạn từng bước trong hành trình chăm sóc chó sau khi phối giống, từ những ngày đầu tiên đến khi chuẩn bị sinh nở.
Có thể bạn quan tâm: Máy Hút Bụi Cầm Tay Giường, Sofa: Giải Pháp Hút Bụi Lông Chó Mèo Sử Dụng Tia Uv Diệt Khuẩn
Những thay đổi sinh lý và hành vi ở chó mẹ
Có thể bạn quan tâm: Bán Chó Cảnh Ở Thành Phố Vinh: Hướng Dẫn Chi Tiết Từ A Đến Z
Giai đoạn đầu thai kỳ (từ 0 đến 21 ngày)
Sau khi phối giống thành công, phôi thai bắt đầu làm tổ trong tử cung của chó mẹ. Trong giai đoạn này, hầu hết các thay đổi đều rất tinh vi và khó nhận biết bằng mắt thường. Tuy nhiên, một số chó có thể biểu hiện các triệu chứng giống như ốm nghén ở người, bao gồm mệt mỏi, buồn ngủ, chán ăn, và đôi khi nôn mửa. Những biểu hiện này là do sự thay đổi nội tiết tố trong cơ thể, đặc biệt là sự gia tăng progesterone, hormone duy trì thai kỳ.
Giai đoạn giữa thai kỳ (từ 22 đến 45 ngày)
Đây là giai đoạn quan trọng nhất trong quá trình phát triển của thai nhi. Các cơ quan chính của chó con bắt đầu hình thành và phát triển mạnh mẽ. Ở khoảng ngày thứ 28-30, tim thai có thể được phát hiện bằng siêu âm. Đây cũng là thời điểm mà bụng của chó mẹ bắt đầu to lên rõ rệt. Chó mẹ có thể trở nên lười vận động hơn, thích nằm nghỉ ngơi và tìm kiếm những nơi yên tĩnh.
Giai đoạn cuối thai kỳ (từ 46 đến 63 ngày)
Trong giai đoạn này, chó con tăng trưởng nhanh chóng về kích thước và trọng lượng. Chó mẹ có thể gặp khó khăn trong việc di chuyển do bụng quá to. Hệ tiêu hóa của chó mẹ bị chèn ép, dẫn đến việc ăn ít hơn nhưng cần chia nhỏ các bữa ăn. Chó mẹ cũng có thể bắt đầu rụng lông ở vùng bụng và vú để chuẩn bị cho việc cho con bú.
Chế độ dinh dưỡng tối ưu cho chó mang thai
Nguyên tắc dinh dưỡng cơ bản
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Mua Chó Con Giá Rẻ Tại Hà Nội: Cách Chọn Giống Tốt, An Toàn Và Trách Bị Lừa Đảo
Dinh dưỡng đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo sức khỏe của chó mẹ và sự phát triển toàn diện của chó con. Trong suốt thai kỳ, nhu cầu năng lượng và các chất dinh dưỡng của chó mẹ tăng lên đáng kể. Một chế độ ăn cân bằng, giàu protein, chất béo lành mạnh, vitamin và khoáng chất là điều bắt buộc.
Các thành phần dinh dưỡng cần thiết
Protein: Là nguyên liệu chính để xây dựng mô và cơ bắp cho chó con. Nên cung cấp protein từ các nguồn chất lượng cao như thịt nạc, cá, trứng và các sản phẩm từ sữa.
Chất béo: Cung cấp năng lượng dồi dào và hỗ trợ sự phát triển của não bộ và hệ thần kinh ở chó con. Các axit béo omega-3, đặc biệt là DHA, rất quan trọng cho sự phát triển thị giác và trí não.
Canxi và phốt pho: Cần thiết cho sự phát triển xương và răng của chó con. Tuy nhiên, việc bổ sung canxi cần được thực hiện cẩn trọng, vì dư thừa canxi có thể dẫn đến các vấn đề về xương ở chó mẹ.
Vitamin và khoáng chất: Các vitamin nhóm B, vitamin A, D, E và các khoáng chất như sắt, kẽm, magie đều cần thiết cho một thai kỳ khỏe mạnh.
Lịch trình ăn uống
Trong 3 tuần đầu, chó mẹ có thể ăn như bình thường nếu không có dấu hiệu ốm nghén. Nếu chó chán ăn, nên chia nhỏ các bữa ăn và cung cấp thức ăn dễ tiêu, giàu dinh dưỡng. Từ tuần thứ 4 trở đi, lượng thức ăn nên tăng dần, có thể lên đến 25-50% so với bình thường. Đến cuối thai kỳ, chó mẹ nên được ăn 3-4 bữa nhỏ mỗi ngày để giảm áp lực lên dạ dày bị chèn ép.
Có thể bạn quan tâm: Chó Bernese Mountain Dog: Tất Tần Tật Về Loài Chó Làm Thú Cưng Và Bán Chó Bernese Mountain Dog
Môi trường sống và chăm sóc hàng ngày
Quản lý nhiệt độ và môi trường
Nhiệt độ môi trường là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến sức khỏe của chó mang thai. Nhiệt độ lý tưởng để chó mang thai sinh hoạt và nghỉ ngơi là từ 22 đến 28 độ C. Môi trường sống cần thoáng mát, sạch sẽ, tránh ẩm mốc và không khí tù đọng. Tránh để chó mẹ tiếp xúc trực tiếp với luồng gió điều hòa, vì điều này có thể gây cảm lạnh và ảnh hưởng đến thai nhi.
Vận động và nghỉ ngơi
Chó mang thai cần được vận động nhẹ nhàng để duy trì sức khỏe và hỗ trợ tuần hoàn máu. Nên dẫn chó đi dạo nhẹ nhàng mỗi ngày, khoảng 20-30 phút, tránh các hoạt động chạy nhảy mạnh hay leo trèo. Việc vận động giúp chó mẹ duy trì thể lực và chuẩn bị tốt hơn cho quá trình sinh nở.
Vệ sinh và tắm rửa
Việc tắm rửa cho chó mang thai là cần thiết để giữ vệ sinh và phòng ngừa ký sinh trùng. Tuy nhiên, cần lưu ý một số điểm quan trọng:
- Không tắm cho chó trong khoảng thời gian từ 22 đến 30 ngày sau khi phối giống, vì đây là giai đoạn hình thành tim thai, rất nhạy cảm.
- Khi tắm, nên sử dụng nước ấm, tránh nước quá nóng hoặc quá lạnh.
- Hạn chế thời gian tắm và tránh để chó vận động mạnh sau khi tắm.
- Sấy khô lông kỹ lưỡng để tránh cảm lạnh.
Theo dõi sức khỏe và các dấu hiệu bất thường
Các dấu hiệu thai kỳ bình thường
- Tăng cân đều đặn theo từng tuần.
- Bụng to dần, vú phát triển và có thể tiết ra sữa non vào cuối thai kỳ.
- Hành vi thay đổi: trở nên nhẹ nhàng, thích được vuốt ve, hoặc ngược lại, trở nên nhạy cảm và cần không gian riêng.
Các dấu hiệu cần đưa chó đến bác sĩ thú y
- Chảy máu âm đạo bất thường.
- Nôn mửa hoặc tiêu chảy kéo dài.
- Chán ăn kéo dài hơn 2-3 ngày.
- Sốt cao hoặc hạ thân nhiệt.
- Hành vi bất thường như quằn quại, rên rỉ liên tục, hoặc tìm chỗ kín đáo để đẻ quá sớm.
Khám thai định kỳ
Nên đưa chó đến bác sĩ thú y để siêu âm hoặc chụp X-quang vào khoảng ngày 28-30 để xác nhận thai kỳ và số lượng thai nhi. Khám định kỳ giúp phát hiện sớm các vấn đề và có biện pháp can thiệp kịp thời.
Chuẩn bị cho quá trình sinh nở
Làm ổ đẻ
Khoảng 1 tuần trước dự kiến sinh, nên chuẩn bị một ổ đẻ sạch sẽ, ấm áp và yên tĩnh cho chó mẹ. Ổ đẻ nên được đặt ở nơi kín đáo, tránh gió lùa và tiếng ồn. Có thể sử dụng thùng carton lớn lót bằng vải mềm, chăn ấm và giấy báo. Đảm bảo ổ đẻ dễ dàng lau chùi và thay rửa.
Các vật dụng cần thiết
- Khăn sạch, giấy vệ sinh.
- Kéo cắt dây rốn (đã được khử trùng).
- Bông gòn, i-ốt để sát trùng.
- Nhiệt kế để theo dõi thân nhiệt.
- Sữa ấm để cung cấp năng lượng cho chó mẹ sau khi sinh.
Dấu hiệu sắp sinh
- Thân nhiệt hạ xuống dưới 38 độ C (thường là 37-37,5 độ C).
- Chó mẹ trở nên bồn chồn, đào bới, tìm chỗ kín đáo.
- Ăn uống kém, có thể nôn.
- Co thắt bụng và rặn đẻ.
Chăm sóc chó mẹ và chó con sau khi sinh
Chăm sóc chó mẹ
Sau khi sinh, chó mẹ cần được nghỉ ngơi và cung cấp đầy đủ dinh dưỡng. Nên cho chó mẹ uống nước ấm và ăn nhẹ các thực phẩm dễ tiêu. Trong những ngày đầu, chó mẹ cần được ăn các bữa nhỏ, giàu protein và canxi để phục hồi sức khỏe và tiết sữa cho con bú.
Chăm sóc chó con
- Đảm bảo chó con được bú sữa non trong 24-48 giờ đầu tiên, vì sữa non chứa nhiều kháng thể và chất dinh dưỡng thiết yếu.
- Theo dõi cân nặng của chó con hàng ngày để đảm bảo chúng tăng cân đều.
- Giữ ấm cho chó con, đặc biệt trong những ngày đầu đời.
Hanoi Zoo– Nơi học hỏi và trải nghiệm thế giới động vật
Nếu bạn muốn tìm hiểu sâu hơn về hành vi sinh sản, chu kỳ sống và các phương pháp chăm sóc động vật, hãy đến với Hanoi Zoo. Tại đây, bạn không chỉ được quan sát các loài động vật trong môi trường được thiết kế mô phỏng tự nhiên mà còn có cơ hội tham gia các buổi hướng dẫn, hội thảo do các chuyên gia động vật học và bác sĩ thú y của chúng tôi tổ chức. Những kiến thức thực tế này sẽ giúp bạn trở thành một người chăm sóc thú cưng tận tâm và am hiểu hơn.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Hỏi: Tôi có nên bổ sung thuốc dưỡng thai cho chó sau khi phối giống không?
Đáp: Việc bổ sung thuốc dưỡng thai cần được chỉ định bởi bác sĩ thú y sau khi thăm khám và đánh giá tình trạng sức khỏe của chó mẹ. Không nên tự ý sử dụng các loại thuốc mà không có hướng dẫn chuyên môn.
Hỏi: Làm thế nào để biết chó đã mang thai thành công?
Đáp: Dấu hiệu mang thai có thể được nhận biết qua sự thay đổi cơ thể và hành vi, nhưng để chắc chắn, bạn nên đưa chó đi siêu âm vào khoảng ngày 28-30 sau khi phối giống.
Hỏi: Chó mang thai có cần tiêm phòng không?
Đáp: Không nên tiêm phòng cho chó trong thai kỳ, trừ khi có chỉ định đặc biệt từ bác sĩ thú y. Việc tiêm phòng nên được thực hiện trước khi phối giống.
Kết luận
Chăm sóc chó sau khi phối giống là một hành trình đòi hỏi sự kiên nhẫn, kiến thức và tình yêu thương. Bằng cách cung cấp chế độ dinh dưỡng hợp lý, môi trường sống an toàn, theo dõi sức khỏe định kỳ và chuẩn bị kỹ lưỡng cho quá trình sinh nở, bạn có thể giúp chó mẹ vượt qua thai kỳ một cách an toàn và khỏe mạnh. Hãy luôn nhớ rằng, mỗi chú chó là một cá thể độc lập, và nhu cầu chăm sóc của chúng có thể khác nhau. Vì vậy, lắng nghe và quan sát chó của bạn là cách tốt nhất để đảm bảo chúng nhận được sự chăm sóc phù hợp nhất.
Cập Nhật Lúc Tháng 12 1, 2025 by Thanh Thảo
